KWALIFIKACJA GIW5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 12.
Wymiary otworów w kolejno następujących po sobie sitach uporządkowane są według ustalonego wskaźnika, który nazywamy skalą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W przesiewaniu zestaw kolejnych sit ma otwory ułożone według ustalonego wskaźnika (ciągu wymiarów oczek), co tworzy tzw. skalę służącą do podziału materiału na klasy ziarnowe.
Dlatego właściwe jest określenie "skala klasyfikacji", a nie procesy niezwiązane bezpośrednio z doborem oczek sit.

Pełne wyjaśnienie:

W przeróbce mechanicznej kopalin przesiewanie wykorzystuje zestaw sit o określonych wymiarach otworów (oczek). Gdy wymiary oczek w kolejno stosowanych sitach są uporządkowane według przyjętego wskaźnika (czyli tworzą z góry zdefiniowany ciąg wymiarów), mówimy o skali klasyfikacji. Taka skala pozwala w sposób powtarzalny dzielić urobek na klasy ziarnowe i porównywać wyniki między zmianami, urządzeniami lub partiami materiału.

Odpowiedź "klasyfikacji" jest trafna, ponieważ opis dotyczy właśnie reguł doboru kolejnych wymiarów oczek sit, a to jest rdzeń procesu klasyfikowania (rozdziału) materiału według uziarnienia.

Pozostałe odpowiedzi są mylące, bo odnoszą się do innych pojęć technologicznych:

  • "sortowania" – w praktyce może kojarzyć się z rozdziałem, ale w technologii przeróbczej skala oparta na wymiarach oczek sit odnosi się do klasyfikacji ziarnowej; samo "sortowanie" nie wskazuje jednoznacznie na znormalizowany ciąg oczek sit.
  • "wzbogacania" – dotyczy zwiększania zawartości składnika użytecznego (np. przez separacje), a nie porządkowania oczek sit według wskaźnika.
  • "rozdrabniania" – to zmniejszanie wymiarów ziaren (kruszenie, mielenie). Choć wpływa na uziarnienie, nie opisuje skali kolejnych oczek sit.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się sita, wymiary otworów i kolejność sit, najczęściej sprawdzana jest terminologia związana z klasyfikacją ziarnową i kontrolą frakcji (nadziarno/podziarno), a nie procesy rozdrabniania czy wzbogacania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala klasyfikacji to przyjęty ciąg wymiarów oczek (otworów) w kolejnych sitach, który porządkuje je według ustalonego wskaźnika. Dzięki temu można dzielić materiał na powtarzalne klasy ziarnowe i porównywać wyniki przesiewania.
Wymiary otworów sit wyznaczają granice przejścia ziaren, czyli progi rozdziału frakcji. Dobór kolejnych oczek decyduje o tym, jakie klasy ziarnowe otrzymasz oraz jak dokładny będzie rozdział na nadziarno i podziarno.
Rozdrabnianie opisuje proces zmniejszania ziaren (kruszenie/mielenie), a nie uporządkowanie oczek sit. Skala oparta na kolejnych otworach sit dotyczy klasyfikacji/przesiewania, bo służy do podziału materiału według uziarnienia.
Klasyfikacja najczęściej oznacza rozdział materiału według wielkości ziaren (np. na sitach lub w klasyfikatorach). Sortowanie bywa używane szerzej, ale w pytaniach o ciąg oczek sit zwykle chodzi o klasyfikację ziarnową i jej skalę.
Gdy trzeba uzyskać kilka klas ziarnowych jednocześnie albo dokładnie ocenić uziarnienie materiału. Kilka sit o kolejnych oczkach pozwala rozdzielić materiał na frakcje pośrednie, a nie tylko na "przechodzi/nie przechodzi".
Najczęściej robią to przesiewacze (np. wibracyjne lub bębnowe) wyposażone w pokłady sitowe. W zależności od konstrukcji mogą pracować na sucho lub na mokro, ale idea doboru oczek sit do frakcji pozostaje taka sama.
Nadziarno to część materiału, która zostaje na sicie (ziarna większe od oczka). Podziarno to materiał, który przechodzi przez sito (ziarna mniejsze od oczka). Przy kilku sitach powstają też frakcje pośrednie między kolejnymi oczkami.
Najczęściej myli się procesy: rozdrabnianie lub wzbogacanie wybierane są "z przyzwyczajenia", mimo że treść mówi o oczkach sit. Częsty błąd to też wybór "sortowania" jako potocznego synonimu, bez rozpoznania terminu klasyfikacja.
Nie musi oznaczać jednej konkretnej normy w każdym zakładzie, ale zawsze zakłada uporządkowany, zdefiniowany sposób doboru kolejnych oczek sit. W praktyce dąży się do powtarzalności, żeby wyniki rozdziału frakcji były porównywalne.
Ucz się rozpoznawać słowa-klucze: sito, oczko, otwór, frakcja, uziarnienie, nadziarno/podziarno. Ćwicz rozróżnianie procesów: klasyfikacja vs rozdrabnianie vs wzbogacanie. Pomaga też analiza schematów węzłów przesiewania w instalacji.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z przeróbki mechanicznej kopalin (dział: przesiewanie i klasyfikacja)
  • Instrukcje/DTR przesiewaczy stosowanych w zakładzie (opis doboru sit i frakcji)
  • Notatki z terminologii procesów przeróbczych: klasyfikacja vs sortowanie vs wzbogacanie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego