KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 7.
Wyrobisko odkrywkowe budowane w celu otwarcia dostępu do złoża poprzez usunięcie nadkładu w zakresie pozwalającym na rozpoczęcie eksploatacji kopaliny ze złoża nazywa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Wkop udostępniający" to wyrobisko odkrywkowe wykonywane po to, aby otworzyć dostęp do złoża przez usunięcie nadkładu w zakresie umożliwiającym rozpoczęcie wydobycia. Pozostałe nazwy odnoszą się do innych rodzajów robót/wyrobisk i nie opisują celu udostępnienia złoża.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy nazwy wyrobiska odkrywkowego wykonywanego w celu udostępnienia złoża, czyli stworzenia fizycznego dostępu do kopaliny przez zdjęcie (usunięcie) nadkładu w takim zakresie, aby można było rozpocząć eksploatację. W praktyce w odkrywce etap ten jest kluczowy: zanim ruszy zasadnicze urabianie kopaliny, trzeba doprowadzić front robót do kontaktu ze złożem, a to zwykle oznacza wykonanie robót udostępniających.

Odpowiedź "wkopem udostępniającym" pasuje do definicji, bo łączy dwa elementy wymagane w treści zadania: (1) jest to wyrobisko odkrywkowe oraz (2) jego celem jest udostępnienie złoża, czyli osiągnięcie warunków do rozpoczęcia wydobycia kopaliny.

Pozostałe propozycje są mylące, bo mogą kojarzyć się z robotami przygotowawczymi, ale nie oddają jednoznacznie sensu "otwarcia dostępu do złoża przez usunięcie nadkładu":

  • "pochylnia wybierkowa" sugeruje obiekt związany z ruchem po pochyłości lub z robotami stricte wybierkowymi (związanymi z wybieraniem/urabianiem), a w pytaniu akcent jest na udostępnienie złoża przez zdejmowanie nadkładu.
  • "ubierka" bywa kojarzona z robotami lokalnymi/przygotowawczymi, ale sama nazwa nie wskazuje wprost na funkcję udostępniającą złoże w rozumieniu podanym w pytaniu.
  • "wcinka" może opisywać rodzaj wcięcia/wycięcia w terenie, jednak nie jest to nazwa, która wprost odpowiada definicji wyrobiska wykonywanego po to, by udostępnić złoże przez zdjęcie nadkładu do poziomu rozpoczęcia eksploatacji.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach definicyjnych szukaj w treści funkcji ("po co to się robi?"). Jeśli mowa o uzyskaniu dostępu do złoża i starcie wydobycia, najczęściej chodzi o roboty/wyrobiska udostępniające, a nie o elementy transportowe czy wybierkowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wyrobisko wykonywane w odkrywce po to, aby uzyskać dostęp do złoża. Osiąga się to przez usunięcie nadkładu w takim zakresie, by można było rozpocząć urabianie i wydobycie kopaliny. Jest to typowa faza robót przygotowawczych przed eksploatacją.
Nadkład przykrywa kopalinę, więc dopóki nie zostanie zdjęty, nie ma bezpiecznego i technologicznego dostępu do złoża. Usunięcie nadkładu umożliwia wyznaczenie frontu robót w kopalinie, rozpoczęcie urabiania, a także organizację transportu i skarp w odkrywce.
Rozróżnienie opiera się na celu. Udostępniające powstaje, aby "otworzyć" złoże (dojść do niego po zdjęciu nadkładu). Wybierkowe jest związane z zasadniczym urabianiem i wybieraniem materiału (kopaliny lub nadkładu) w ramach prowadzenia eksploatacji.
Najczęściej chodzi o wykonanie takich robót przygotowawczych, które doprowadzą do pierwszego kontaktu ze złożem i pozwolą rozpocząć wydobycie. W praktyce obejmuje to m.in. zdejmowanie nadkładu, ukształtowanie wyrobiska oraz zapewnienie dojazdu/organizacji frontu robót.
Nie. "Pochylnia" opisuje głównie ukształtowanie (pochyłość) i może być kojarzona z komunikacją/transportem, a niekoniecznie z funkcją udostępnienia złoża. W testach trzeba sprawdzić, czy definicja mówi o zdjęciu nadkładu i otwarciu dostępu do kopaliny.
Kluczowe są dwa elementy: cel budowy ("otwarcie dostępu do złoża") oraz sposób osiągnięcia celu ("usunięcie nadkładu") w takim zakresie, by dało się rozpocząć eksploatację. Te dwa warunki naprowadzają na nazwę z członem "udostępniający".
Wykonuje się go w początkowej fazie prac w odkrywce, zanim ruszy zasadnicze wydobycie kopaliny. Jest to etap przygotowania złoża do eksploatacji: organizuje się wyrobisko, usuwa nadkład w niezbędnym zakresie i doprowadza front robót do złoża.
Najczęstsze błędy to wybieranie odpowiedzi na podstawie skojarzeń (np. "pochylnia" = dojazd, więc "na pewno to"), a nie na podstawie funkcji opisanej w definicji. Drugi błąd to ignorowanie fragmentu o "rozpoczęciu eksploatacji" i wybór terminu z innego etapu robót.
Nadkład to warstwy skał i gruntów zalegające nad kopaliną. Związek jest bezpośredni: aby udostępnić złoże w odkrywce, trzeba nadkład zdjąć (w całości lub częściowo, zgodnie z projektem), tak aby kopalina była dostępna do urabiania i transportu.
Najlepiej uczyć się ich przez mapę pojęć: termin → cel → etap robót → typowe zastosowanie. Pomaga też porównywanie par pojęć (udostępnianie vs wybieranie) oraz rozwiązywanie zadań definicyjnych, w których trzeba wskazać nazwę na podstawie opisu funkcji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: ""Wkop udostępniający" to wyrobisko odkrywkowe wykonywane po to, aby otworzyć dostęp do złoża przez usunięcie nadkładu w zakresie umożliwiającym rozpoczęcie wydobycia."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu górnictwa odkrywkowego dotyczące robót przygotowawczych i udostępniających
  • Słownik/encyklopedia terminów górniczych (część: górnictwo odkrywkowe)
  • Notatki z zajęć o technologii odkrywkowej: nadkład, złoże, wyrobiska udostępniające

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego