KWALIFIKACJA SPO5 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 1.
Wyrzucanie treści żołądka przez przełyk i jamę ustną, wywołane antyperystaltyczną czynnością tych narządów, przy udziale tłoczni brzusznej, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wymioty to odruch polegający na gwałtownym usuwaniu treści żołądkowej przez przełyk i jamę ustną. Opis obejmuje typowe elementy mechanizmu: antyperystaltykę oraz udział tłoczni brzusznej, co odróżnia ten objaw od trawienia, wydalania i ślinotoku.

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu odpowiada definicji wymiotów: jest to odruchowe, zwykle gwałtowne usunięcie treści żołądkowej na zewnątrz przez przełyk i jamę ustną. W treści wskazano także mechanizm, czyli antyperystaltyczną (odwrotną do fizjologicznego kierunku) czynność odcinków przewodu pokarmowego oraz udział tłoczni brzusznej (wzrost ciśnienia w jamie brzusznej). Te elementy są charakterystyczne dla wymiotów.

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do podanego opisu:

  • "trawienie" to proces rozkładu pokarmu na prostsze składniki w przewodzie pokarmowym. Nie polega na wyrzucaniu treści żołądka przez usta i nie jest związane z antyperystaltyką jako mechanizmem wiodącym.
  • "wydalanie" dotyczy usuwania zbędnych produktów przemiany materii (np. mocz, kał). Kierunek i droga usuwania są inne niż w opisie; nie zachodzi tu wyrzucanie treści żołądkowej przez przełyk.
  • "ślinotok" oznacza nadmierne wydzielanie śliny. Może towarzyszyć nudnościom, ale sam w sobie nie jest usuwaniem treści żołądkowej, nie wymaga tłoczni brzusznej i nie przebiega przez przełyk w opisany sposób.

W praktyce opiekuńczej prawidłowe rozpoznanie wymiotów jest ważne, ponieważ może wiązać się z ryzykiem odwodnienia i zachłyśnięcia. Opiekunka powinna obserwować częstość epizodów, tolerancję płynów, stan ogólny oraz w razie potrzeby powiadomić personel medyczny zgodnie z procedurami placówki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wymioty to odruchowe usunięcie treści żołądkowej na zewnątrz przez przełyk i jamę ustną. Zwykle mają gwałtowny przebieg i mogą być poprzedzone nudnościami. W opiece ważne jest odróżnienie ich od samego cofania się treści lub ślinotoku.
Kluczowe są: "wyrzucanie treści żołądka", droga przez "przełyk i jamę ustną" oraz wzmianka o "antyperystaltyce" i "tłoczni brzusznej". Taki zestaw cech opisuje mechanizm wymiotów, a nie trawienia czy wydalania.
Trawienie to proces rozkładu pokarmu w przewodzie pokarmowym (chemiczny i mechaniczny), który zachodzi stopniowo i fizjologicznie. Wymioty to odruch polegający na usunięciu treści żołądka przez usta; jest to objaw, a nie prawidłowy etap przetwarzania pokarmu.
Nie. Ślinotok to nadmierne wydzielanie śliny. Może wystąpić przy nudnościach, stresie lub chorobach jamy ustnej, ale nie jest równoznaczny z wymiotami. Wymioty wymagają wyrzucenia treści żołądkowej przez przełyk i jamę ustną.
Tłocznia brzuszna to wzrost ciśnienia w jamie brzusznej dzięki pracy mięśni, co ułatwia wyrzucenie treści z żołądka. W pytaniach testowych ten element pomaga odróżnić wymioty od innych zjawisk, które nie wymagają takiego mechanizmu.
Najważniejsze to ryzyko zachłyśnięcia (aspiracji) oraz odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych, zwłaszcza u osób starszych. W praktyce opiekunka powinna zadbać o bezpieczne ułożenie, higienę oraz obserwację częstości i okoliczności epizodów.
Zapewnij bezpieczeństwo: ułóż osobę na boku lub z głową na bok, chroń drogi oddechowe i podaj pojemnik. Po epizodzie pomóż w higienie jamy ustnej, oceń stan ogólny i tolerancję płynów. W razie niepokojących objawów zgłoś sytuację personelowi medycznemu.
Pilne są m.in.: powtarzające się wymioty z objawami odwodnienia, wymioty z krwią lub treścią o niepokojącym wyglądzie, zaburzenia świadomości, silny ból brzucha, duszność lub podejrzenie zachłyśnięcia. W placówce należy działać zgodnie z procedurami i wezwać pomoc.
Częsty błąd to wybór "trawienie", bo kojarzy się z układem pokarmowym, albo "wydalanie", bo dotyczy usuwania "czegoś z organizmu". Warto czytać dokładnie drogę i kierunek procesu: przez przełyk i usta oraz z udziałem antyperystaltyki.
Ucz się definicji i cech odróżniających objawy: wymioty, nudności, biegunka, zaparcia, refluks. Twórz krótkie skojarzenia: "wymioty = treść żołądka + przełyk + usta + odruch". Na egzaminie szukaj w treści słów wskazujących mechanizm i drogę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 81% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Wymioty to odruch polegający na gwałtownym usuwaniu treści żołądkowej przez przełyk i jamę ustną."

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN, hasło "wymioty" – https://sjp.pwn.pl/sjp/wymioty;2539846.html (dostęp: 27.02.2026)
  • Wikipedia (pl), artykuł "Wymioty" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Wymioty (dostęp: 27.02.2026)
  • MSD Manuals (wersja dla pacjentów), "Nudności i wymioty" – https://www.msdmanuals.com/pl/dom/zaburzenia-uk%C5%82adu-pokarmowego/objawy-zwi%C4%85zane-z-uk%C5%82adem-pokarmowym/nudno%C5%9Bci-i-wymioty (dostęp: 27.02.2026)

Materiały:

  • Podstawy anatomii i fizjologii człowieka (układ pokarmowy) – podręcznik szkolny
  • Pierwsza pomoc w opiece – materiały dotyczące ryzyka aspiracji i odwodnienia
  • Słowniki i encyklopedie medyczne (hasła: wymioty, nudności)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego