KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2019 (test 3)

PYTANIE NR 28.
Z jaką prędkością powinien poruszać się agregat podczas oprysku i jakie ciśnienie robocze należy ustawić, aby z zamontowanymi rozpylaczami 03 (niebieskie) osiągnąć wydatek cieczy 300 ±2 litry na hektar?
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z opryskami rolniczymi, co jest istotne w kontekście kwalifikacji technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wydatek 300±2 l/ha oznacza przedział 298–302 l/ha.
Dla rozpylaczy 03 (niebieskich) w tabeli kalibracyjnej wartość 298 l/ha uzyskuje się przy 5 km/h i 3,5 bar, więc spełnia warunek tolerancji. Pozostałe zestawy parametrów dają dawki wyraźnie poniżej lub powyżej wymaganego zakresu.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce ogrodniczej dawkę cieczy użytkowej (l/ha) ustala się przez kalibrację opryskiwacza. Dla danego typu rozpylacza (tu: 03 – niebieski) kluczowe są dwa nastawy: prędkość jazdy oraz ciśnienie robocze. Zmiana któregoś z nich wpływa na wydatek: większa prędkość zwykle zmniejsza l/ha (krótszy czas podawania cieczy na danej powierzchni), a większe ciśnienie zwiększa przepływ rozpylacza (l/min) i może podnieść l/ha.

W tym zadaniu warunek nie brzmi "dokładnie 300", tylko 300 ±2 l/ha, czyli akceptowalny jest zakres 298–302 l/ha. Z tabeli kalibracyjnej dla sekcji niebieskiej (rozpylacze 03) odczytujemy, że przy 5 km/h i 3,5 bar uzyskuje się 298 l/ha. To mieści się w tolerancji, więc ta para nastaw jest poprawna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 6 km/h i 4,0 bar – mimo podniesienia ciśnienia, wyższa prędkość obniża dawkę na hektar; wynik jest poniżej wymaganego przedziału, więc byłoby to niedodawkowanie.
  • 4 km/h i 2,0 bar – niższe ciśnienie ogranicza przepływ, a uzyskana dawka nadal nie trafia w zakres 298–302 l/ha; w praktyce oznacza to zbyt małą dawkę w stosunku do celu.
  • 4 km/h i 2,5 bar – przy tej prędkości i wyższym ciśnieniu dawka rośnie ponad wymagany zakres, co stanowi przedawkowanie (większe zużycie cieczy i potencjalnie gorsza jakość zabiegu).

Warto pamiętać o zależności wykorzystywanej w kalibracji: wydatek (l/ha) zależy od przepływu dyszy (l/min), prędkości (km/h) i rozstawu dysz. Na egzaminie najczęściej nie trzeba liczyć od zera, lecz poprawnie odczytać wartości z tabeli i uwzględnić podaną tolerancję.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej korzysta się z zależności: l/ha = (Q × 600) / (V × S), gdzie Q to przepływ jednej dyszy (l/min), V prędkość (km/h), a S rozstaw dysz (m). W praktyce egzaminacyjnej często odczytuje się gotowe wartości z tabel kalibracyjnych.
Oznaczenie 03 (kolor niebieski) identyfikuje rozmiar rozpylacza wg kodowania ISO, czyli określony poziom przepływu nominalnego. Dzięki temu łatwiej dobrać dysze i parametry pracy, a także uniknąć pomyłek między np. 02 (żółty) i 04 (czerwony).
Tolerancja oznacza, że wynik nie musi być idealnie równy 300 l/ha. Wystarczy, aby mieścił się w zakresie 298–302 l/ha. To odzwierciedla realną praktykę kalibracji, gdzie dopuszcza się niewielkie odchylenia wynikające m.in. z wahań ciśnienia i prędkości.
Prędkość działa zwykle odwrotnie proporcjonalnie: im szybciej jedziesz, tym krócej dysze opryskują daną powierzchnię, więc dawka w l/ha spada. Dlatego przy zwiększaniu prędkości często trzeba skorygować inne parametry (np. ciśnienie) albo zmienić dysze.
Ciśnienie wpływa na przepływ przez rozpylacz oraz na rozpylenie (wielkość kropli). Wyższe ciśnienie zwykle zwiększa przepływ (l/min), więc może podnieść dawkę l/ha. Jednocześnie może zwiększyć udział drobnych kropel i ryzyko znoszenia, więc nie podnosi się go "w ciemno".
Najpierw wybierz sekcję tabeli odpowiadającą typowi dyszy (np. kolor/oznaczenie 03). Następnie w wierszu z ciśnieniem (bar) i kolumnie z prędkością (km/h) odczytaj dawkę (l/ha). Na końcu sprawdź, czy mieści się w wymaganej tolerancji z zadania.
Tak. Można zmierzyć przepływ z dysz (l/min), sprawdzić realną prędkość przejazdu (np. na 100 m) i przeliczyć dawkę na hektar. Tabele są skrótem i ułatwieniem, ale pomiary terenowe są ważne, bo zużyte dysze lub wahania ciśnienia mogą zmienić rzeczywisty wydatek.
Typowe błędy to: pomylenie koloru/rozmiaru rozpylacza, pominięcie tolerancji z zadania, założenie że większa prędkość zwiększa l/ha, oraz regulacja tylko jednego parametru (np. samego ciśnienia) bez kontroli efektu w l/ha. Częsty jest też wybór "ładnych" liczb bez odczytu z tabeli.
Gdy do uzyskania wymaganej dawki trzeba by pracować na skrajnych ciśnieniach (zbyt niskich lub zbyt wysokich) albo gdy zmiana ciśnienia pogarsza jakość oprysku (np. zbyt drobne krople i większe znoszenie). Zmiana rozmiaru dyszy pozwala uzyskać właściwy przepływ przy typowych zakresach ciśnienia.
Ćwicz odczyt tabel: wybór właściwej sekcji dysz (kolor/oznaczenie), praca na wierszach ciśnienia i kolumnach prędkości oraz kontrola tolerancji. Powtórz też podstawową zależność l/ha od przepływu, prędkości i rozstawu. Pomaga rozwiązywanie zadań na przykładach i krótkie notatki z typowych wartości.
info

Około 26% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Eksperci podkreślają: "Wydatek 300±2 l/ha oznacza przedział 298–302 l/ha.Dla rozpylaczy 03 (niebieskich) w tabeli kalibracyjnej wartość 298 l/ha uzyskuje się przy 5 km/h i 3,5 bar, więc spełnia warunek tolerancji."

Źródła:

  • ISO 10625, Equipment for crop protection — Colour coding for identification of nozzles (norma dotycząca kodowania kolorystycznego rozpylaczy ISO)
  • Matthews, G.A., Pesticide Application Methods, rozdziały dotyczące kalibracji opryskiwaczy i zależności dawki od prędkości/ciśnienia (publikacja książkowa)

Materiały:

  • Instrukcja obsługi (DTR) opryskiwacza i tabele kalibracyjne producenta rozpylaczy
  • Podręczniki z mechanizacji rolnictwa/ogrodnictwa dotyczące opryskiwania i kalibracji
  • Materiały szkoleniowe z integrowanej ochrony roślin (dobór parametrów oprysku, znoszenie, wielkość kropli)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego