KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 5.
Z przedstawionych w tabeli danych wynika, że kwota niedoboru, którą powinien pokryć kierownik przedsiębiorstwa handlowego, jest równa
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi finansowymi dotyczącymi niedoborów w przedsiębiorstwie handlowym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kwotę do pokrycia przez kierownika ustala się na podstawie danych z tabeli: wychodzi się od wartości niedoboru i koryguje o pozycje, które zgodnie z zestawieniem nie obciążają kierownika (np. dopuszczalne ubytki, uznane przyczyny niezawinione). Po zastosowaniu wskazanych w tabeli korekt otrzymuje się 288 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o rozliczaniu niedoborów kluczowe jest odróżnienie niedoboru stwierdzonego od kwoty niedoboru podlegającej pokryciu. Tabela (do której odwołuje się pytanie) zwykle pokazuje: wartość różnicy inwentaryzacyjnej, ewentualne potrącenia (np. ubytki dopuszczalne lub uznane przyczyny niezawinione) oraz część, która pozostaje do obciążenia osoby odpowiedzialnej.

Aby poprawnie dojść do wyniku, należy wykonać następującą logikę obliczeń:

  • odczytać z tabeli kwotę niedoboru (w wartości pieniężnej),
  • sprawdzić, czy tabela przewiduje kwoty zmniejszające obciążenie (np. ubytki, kompensaty, uznane straty niezawinione),
  • odjąć te pozycje od niedoboru ogółem lub zastosować wskazany w tabeli sposób rozliczenia,
  • otrzymaną kwotę porównać z odpowiedziami i wybrać zgodną.

Odpowiedź "288 zł" jest zgodna z wynikiem rozliczenia pokazanym przez dane tabelaryczne po uwzględnieniu elementów, które nie powinny obciążać kierownika.

Dlaczego pozostałe wartości bywają wybierane błędnie?

  • "2 000 zł" często odpowiada pełnej wartości niedoboru lub kwocie wyjściowej bez potrąceń; wybór tej opcji sugeruje pominięcie korekt z tabeli.
  • "720 zł" może wynikać z częściowego zastosowania danych (np. odjęcia tylko jednej pozycji), co jest typowym błędem selektywnego czytania tabeli.
  • "432 zł" bywa skutkiem błędu arytmetycznego lub przestawienia wartości z wierszy/kolumn.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj działanie w jednym wierszu (niedobór ogółem minus pozycje nieobciążające) i dopiero potem dopasuj wynik do odpowiedzi. To ogranicza ryzyko pomyłki przy pracy z tabelą.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niedobór inwentaryzacyjny to sytuacja, gdy stan rzeczywisty zapasów ustalony podczas spisu z natury jest niższy niż stan wynikający z ewidencji. Różnica może wynikać z błędów ewidencji, uszkodzeń, kradzieży lub naturalnych ubytków i wymaga rozliczenia.
Najpierw odczytaj z tabeli wartość niedoboru ogółem. Następnie sprawdź pozycje, które zmniejszają obciążenie (np. ubytki dopuszczalne, straty niezawinione, kompensaty). Zastosuj dokładnie wskazany w tabeli schemat: zwykle jest to niedobór ogółem minus uznane potrącenia.
Bo rozliczenie różnic inwentaryzacyjnych może uwzględniać elementy, które nie obciążają osoby odpowiedzialnej, np. dopuszczalne ubytki, uznane przyczyny niezawinione czy korekty ewidencyjne. Dopiero po odjęciu takich pozycji powstaje kwota podlegająca pokryciu.
Zwykle kluczowe są: wartość niedoboru stwierdzonego, wartości potrąceń (np. ubytki naturalne, kompensaty), oraz informacja, jaka część jest uznana za zawinioną. W zadaniach egzaminacyjnych tabela bywa skonstruowana tak, aby jednoznacznie wskazać kwotę obciążenia po wykonaniu prostych obliczeń.
Nie zawsze. W praktyce rozliczenie zależy od przyczyn i zasad odpowiedzialności materialnej przyjętych w jednostce. Część niedoboru może być uznana za niezawinioną albo mieszczącą się w dopuszczalnych ubytkach. W zadaniach testowych decydują dane i zasady wskazane w tabeli.
Najczęstsze błędy to: odczytanie kwoty z niewłaściwej kolumny, pominięcie jednej z korekt, dodawanie zamiast odejmowania, oraz "branie największej kwoty" jako rzekomo najbardziej realistycznej. Pomaga zapisanie działania i sprawdzenie, czy wynik ma sens względem danych.
W zadaniu trzeba opierać się na informacji z tabeli (np. opis wiersza, kwalifikacja przyczyny, kwota uznana). Niedobór zawiniony zwykle jest wskazany jako podlegający obciążeniu, a niezawiniony jako nieobciążający lub zaliczany w koszty. Nie zgaduj – czytaj etykiety w tabeli.
Ubytki naturalne uwzględnia się wtedy, gdy są przewidziane i akceptowane w danym rodzaju zapasów oraz w zasadach jednostki. W zadaniach z tabelą pojawiają się jako pozycja zmniejszająca obciążenie. Jeśli tabela je wskazuje, należy je potraktować jako potrącenie od niedoboru ogółem.
To typowe dystraktory odpowiadające częstym błędom rachunkowym: odjęciu tylko jednej z kilku pozycji, pomyleniu stron działania lub błędnemu przepisaniu liczby z tabeli. Na egzaminie warto szybko sprawdzić każde odejmowanie/dodawanie i upewnić się, że uwzględniono wszystkie pozycje z tabeli.
Ćwicz na krótkich zestawieniach tabelarycznych: (1) odczyt danych, (2) zapis działania, (3) interpretacja, co obciąża osobę odpowiedzialną. Dobrą praktyką jest robienie mini-notatki: "niedobór ogółem – potrącenia = do pokrycia" i sprawdzanie, czy wynik nie przekracza kwoty wyjściowej.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Po zastosowaniu wskazanych w tabeli korekt otrzymuje się 288 zł."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity w ISAP) – przepisy dotyczące inwentaryzacji i rozliczania jej wyników

Materiały:

  • Podręczniki do rachunkowości finansowej (działy: inwentaryzacja i rozliczanie różnic)
  • Materiały szkolne dotyczące inwentaryzacji w jednostkach handlowych
  • Przykładowe arkusze spisowe i zestawienia różnic inwentaryzacyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego