Jeżeli firma ma zobowiązania w walucie obcej, to na dzień bilansowy należy je ponownie wycenić w walucie krajowej (sprawozdawczej) według kursu właściwego dla tego dnia. W praktyce oznacza to przeliczenie kwoty zobowiązania na PLN i porównanie z wartością dotychczas wykazaną w księgach.
Gdy kurs waluty obcej spada (np. 1 EUR jest tańsze w PLN), to ta sama kwota zobowiązania w EUR po przeliczeniu daje niższą wartość w PLN. Skutkiem jest powstanie różnicy kursowej, którą ujmuje się w księgach (wpływa na wynik finansowy zgodnie z przyjętymi zasadami rachunkowości jednostki).
Dlatego poprawne działanie to: przeliczyć zobowiązanie po nowym kursie na dzień bilansowy i zaktualizować księgi.
- "Zignorować zmianę kursu" – błędne, bo wycena bilansowa wymaga aktualizacji wartości pozycji walutowych; pominięcie zniekształca sprawozdanie.
- "Zwiększyć wartość zobowiązań" – przy spadku kursu zwykle jest odwrotnie: wartość w PLN maleje (dla tej samej kwoty waluty obcej).
- "Zmniejszyć wartość zobowiązań, aby odzwierciedlić spadek kursu" – kierunkowo może brzmieć podobnie, ale odpowiedź jest niepełna: nie chodzi o "ręczne" zmniejszenie, tylko o przeliczenie według kursu z dnia bilansowego i ujęcie skutku jako różnicy kursowej.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozdziel dwa kroki: (1) przeliczenie pozycji walutowej na dzień bilansowy, (2) rozpoznanie różnicy kursowej jako skutku tej aktualizacji. Kierunek zmiany (w górę/w dół) wynika z tego, czy kurs rośnie czy spada oraz czy pozycja jest aktywem czy zobowiązaniem.