KWALIFIKACJA EKA3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 30.
Zapis dźwięku lub obrazu, utrwalony i odtwarzany przy pomocy urządzeń mechanicznych, to dokument
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokument audiowizualny to taki, w którym informacja jest utrwalona jako dźwięk lub obraz i do odtworzenia wymaga urządzeń (np. odtwarzacza, projektora). Określenia "techniczny", "geodezyjny" i "aktowy" odnoszą się do innych rodzajów treści lub form dokumentacji, a nie do zapisu audio/wideo.

Pełne wyjaśnienie:

Opis "zapis dźwięku lub obrazu, utrwalony i odtwarzany przy pomocy urządzeń mechanicznych" wskazuje na dokument, którego treść ma postać audio (dźwięk) lub wideo/obraz i wymaga użycia urządzeń do odczytu/odsłuchu/odtworzenia. W praktyce archiwalnej do tej grupy zalicza się m.in. nagrania dźwiękowe, filmy, rejestracje wideo oraz inne materiały, których nie da się "przeczytać" jak zwykłego tekstu bez odpowiedniego sprzętu.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "audiowizualny", bo wprost opisuje dokument odnoszący się do dźwięku i/lub obrazu.

  • "techniczny" bywa kojarzony ze sprzętem i techniką, ale w klasyfikacji dokumentacji oznacza zwykle dokumentację o treści technicznej (np. opisy, instrukcje, rysunki techniczne). Kryterium w pytaniu dotyczy jednak postaci zapisu (audio/obraz), a nie tematyki technicznej.
  • "geodezyjny" odnosi się do dokumentów związanych z geodezją (pomiary, mapy, operaty). To kategoria treściowa/branżowa, nie definicja zapisu dźwiękowego czy filmowego.
  • "aktowy" kojarzy się z aktami i dokumentacją tekstową w teczkach akt. Akta mogą zawierać różne materiały, ale sam przymiotnik "aktowy" nie jest definicją dokumentu utrwalonego jako dźwięk/obraz i odtwarzanego urządzeniem.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się informacja o dźwięku, obrazie i konieczności odtwarzania, szukaj kategorii odnoszącej się do audiowizualności (a nie do branży, np. geodezji, ani do ogólnej "techniczności").

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dokument audiowizualny to materiał, w którym informacja jest utrwalona jako dźwięk i/lub obraz i zwykle wymaga urządzenia do odtworzenia (np. odtwarzacza, projektora). W praktyce obejmuje nagrania, filmy i rejestracje wideo, a nie typowe akta tekstowe.
Szukaj w treści słów kluczowych: "zapis dźwięku", "zapis obrazu", "nagranie", "odtwarzanie", "urządzenie". Jeśli bez sprzętu nie da się zapoznać z treścią (odsłuch/odtworzenie), to wskazówka, że chodzi o dokument audiowizualny.
"Techniczny" opisuje głównie tematykę lub charakter dokumentacji (np. instrukcje, opisy, rysunki). "Audiowizualny" opisuje postać zapisu informacji (dźwięk/obraz). Dokument może być techniczny treściowo, ale nadal mieć formę tekstową, więc nie będzie audiowizualny.
Najczęściej będą to nagrania dźwiękowe (np. rejestracje rozmów, wywiady), filmy i nagrania wideo z wydarzeń, materiały szkoleniowe w formie wideo oraz inne utrwalenia obrazu/dźwięku. Kluczowe jest to, że treść jest w audio lub wideo.
Fotografia jest utrwaleniem obrazu, więc typowo klasyfikuje się ją jako materiał wizualny (często w obrębie dokumentacji audiowizualnej). "Aktowy" dotyczy akt i dokumentów tekstowych w układzie aktowym; sama fotografia nie jest "aktem" w sensie dokumentu aktowego.
Najczęściej wtedy, gdy student skupia się na skojarzeniu z mapami i "obrazem". Mapa to obraz, ale nie jest audiowizualna w sensie nagrania odtwarzanego urządzeniem. "Geodezyjny" opisuje branżę i treść (pomiary), a nie sposób odtwarzania dźwięku lub wideo.
Wskazują na to zwroty typu "odtwarzany przy pomocy urządzeń", "nagranie", "odsłuch", "projekcja", "rejestracja". Taki opis odróżnia dokument audiowizualny od papierowych akt, rysunków technicznych czy opisów tekstowych, które da się czytać bez odtwarzacza.
Nie każdy. To, czy film staje się materiałem archiwalnym, zależy od wartości informacyjnej i zasad przyjętych w organizacji (kwalifikacja archiwalna, kategorie). Niezależnie od kwalifikacji, film jako zapis obrazu/dźwięku ma postać audiowizualną.
Częsty błąd to wybór kategorii "techniczny", bo w pytaniu pojawia się słowo "urządzenia". Inny błąd to wybór "aktowy", bo studenci automatycznie utożsamiają dokument z aktami. Warto rozdzielić: postać zapisu (audio/obraz) vs treść (techniczna, geodezyjna).
Ucz się definicji przez cechy rozpoznawcze: co jest nośnikiem, jak się odczytuje treść i jaki ma charakter (tekst, obraz, dźwięk). Rób fiszki z terminami (audiowizualny, techniczny, aktowy) i ćwicz na przykładach z pracy archiwum zakładowego.
info

Statystycznie 83% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dokument audiowizualny to taki, w którym informacja jest utrwalona jako dźwięk lub obraz i do odtworzenia wymaga urządzeń (np. odtwarzacza, projektora).

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z podstaw archiwistyki (terminologia dokumentu i podziały według postaci)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji związanej z opracowaniem materiałów archiwalnych (ćwiczenia z klasyfikacji dokumentacji)
  • Słowniki i leksykony terminów archiwalnych (hasła: dokument audiowizualny, dokument techniczny)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego