KWALIFIKACJA PGF5 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 2.
Ze względu na koszty druku, do wydrukowania 100 egzemplarzy książki bez rysunków z 64-stronicowym wkładem należy użyć maszynę drukującą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W nakładzie 100 egzemplarzy kluczowe są koszty przygotowalni. Druk cyfrowy zwykle nie wymaga wykonywania form drukowych i ma krótsze przezbrojenie, więc przy małych nakładach daje niższy koszt jednostkowy. Offset, typooffset i rotograwiura są typowo opłacalne przy znacznie większych nakładach.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu decydujące jest sformułowanie "ze względu na koszty druku" oraz bardzo mały nakład: 100 egzemplarzy. Przy takich wolumenach zwykle dominują koszty stałe związane z przygotowaniem procesu (uruchomienie produkcji), a nie sam materiał i czas drukowania.

Odpowiedź "cyfrową." jest poprawna, ponieważ druk cyfrowy (np. elektrofotograficzny lub atramentowy) jest projektowany do krótkich serii i produkcji na żądanie. W typowym modelu technologicznym nie trzeba wykonywać klasycznych form drukowych, a ustawienie i rozpoczęcie druku jest szybsze. To obniża koszt jednostkowy przy małym nakładzie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne w kontekście kosztów przy 100 szt.?

  • "offsetową." – offset arkuszowy jest często wybierany do książek przy większych nakładach, bo po rozłożeniu kosztów przygotowania na tysiące egzemplarzy staje się ekonomiczny. Przy 100 szt. koszty startowe (przygotowanie, narzut makulatury rozruchowej, czas przezbrojenia) zwykle pogarszają opłacalność.
  • "typooffsetową." – to technika specjalna/niszowa w porównaniu z powszechnym offsetem i drukiem cyfrowym; w zadaniu kosztowym dla krótkiej serii nie jest typowym wyborem produkcyjnym.
  • "rotograwiurową." – rotograwiura jest techniką przemysłową przeznaczoną dla bardzo dużych nakładów (np. masowa produkcja), gdzie koszt przygotowania cylindrów jest wysoki, ale rozkłada się na ogromną liczbę odbitek. Dla 100 egzemplarzy byłaby skrajnie nieopłacalna.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się mały nakład (dziesiątki lub setki sztuk) i kryterium kosztów, pierwszym kandydatem jest druk cyfrowy. Gdy nakład rośnie do tysięcy i więcej, coraz częściej wygrywa offset, a techniki przemysłowe typu rotograwiura pojawiają się dopiero przy bardzo dużych wolumenach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Druk cyfrowy to technologia, w której dane z pliku trafiają bezpośrednio na maszynę drukującą, zwykle bez wykonywania klasycznych form drukowych. Sprawdza się w krótkich nakładach, personalizacji i dodrukach, bo wymaga mniej przygotowań niż techniki formowe.
Przy małym nakładzie duże znaczenie mają koszty stałe startu produkcji. W druku cyfrowym zwykle są one niższe (mniej przygotowalni, krótsze przezbrojenie), więc koszt jednostkowy przy 100 sztukach często wychodzi korzystniej niż w technikach wymagających dłuższego przygotowania.
Koszt przygotowalni to część kosztu zlecenia związana z uruchomieniem procesu: przygotowaniem plików, ustawieniem maszyny, wykonaniem elementów przygotowawczych i rozruchem. Jest w dużej mierze niezależny od liczby egzemplarzy, więc mocno wpływa na opłacalność krótkich nakładów.
Offset zwykle zyskuje przewagę kosztową przy większych nakładach, gdy koszty startowe rozkładają się na wiele egzemplarzy. Wtedy koszt jednostkowy może być niższy, a stabilność i wydajność produkcji wyższa. Dokładny próg zależy od papieru, formatu, liczby stron i organizacji produkcji.
Rotograwiura (druk wklęsły) to technika przemysłowa wykorzystująca cylindry grawerowane, opłacalna głównie przy bardzo dużych nakładach. Stosuje się ją tam, gdzie liczy się ogromna wydajność i długie serie, a koszt wykonania cylindrów może rozłożyć się na masową produkcję.
Może wpływać, ale nie jest jedynym czynnikiem. Brak ilustracji często oznacza prostszy skład i mniejsze wymagania kolorystyczne, jednak o opłacalności technologii w dużym stopniu decyduje nakład i koszty uruchomienia. Przy 100 sztukach zwykle nadal kluczowa jest ekonomika krótkiej serii.
Najczęściej wskazuje na to nakład rzędu dziesiątek lub setek egzemplarzy oraz sformułowania typu "ze względu na koszty" albo "dodruk". W takich sytuacjach egzaminator zwykle testuje rozumienie, że techniki o wysokich kosztach startowych przegrywają z rozwiązaniami szybciej uruchamianymi.
Częsty błąd to wybór offsetu "bo książki drukuje się offsetem" bez uwzględnienia nakładu. Drugi błąd to mylenie kryterium jakości z kryterium kosztów. W zadaniach kosztowych trzeba myśleć o kosztach stałych i czasie uruchomienia, a dopiero potem o samej technice.
Tak, to jedno z typowych zastosowań. Druk cyfrowy pozwala opłacalnie drukować małe partie, szybko wznawiać tytuły i realizować dodruki bez dużych przygotowań. Dzięki temu ogranicza się magazynowanie i ryzyko zalegania nakładu, co jest ważne w produkcji książek.
Ucz się porównywać: koszty startowe (przygotowalnia, uruchomienie) oraz koszty zmienne (papier, farba/toner, czas pracy). Zapamiętaj typowe skojarzenia: krótkie nakłady i personalizacja → cyfrowy; większe serie → offset; bardzo duże serie przemysłowe → rotograwiura.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w nakładzie 100 egzemplarzy kluczowe są koszty przygotowalni.

Źródła:

  • Kipphan, Helmut (ed.), "Handbook of Print Media: Technologies and Production Methods", Springer, rozdziały dot. druku cyfrowego i porównania z offsetem (wydanie książkowe).
  • Encyclopaedia Britannica, hasło "digital printing" (opis zastosowań i charakterystyki technologii) https://www.britannica.com/technology/digital-printing - accessed 2026-02-28
  • Encyclopaedia Britannica, hasło "gravure printing" (charakterystyka i typowe zastosowania w produkcji masowej) https://www.britannica.com/technology/gravure-printing - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki technologii poligraficznej (działy: druk cyfrowy vs offset)
  • Materiały producentów systemów druku cyfrowego o zastosowaniach krótkich nakładów
  • Porównawcze opracowania o kosztach przygotowalni i progu opłacalności technologii druku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego