KWALIFIKACJA ELM2 - TEST WIEDZY NR 6

PYTANIE NR 10.
Zinterpretuj poniższą tabelę prawdy dla układu logicznego. Które z poniższych stwierdzeń jest prawdziwe?
A B Y
0 0 0
0 1 1
1 0 1
1 1 1
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wyjście Y ma wartość 0 tylko dla A=0 i B=0, a we wszystkich pozostałych przypadkach (gdy co najmniej jedno wejście ma 1) przyjmuje wartość 1. Taki wzorzec jest definicją działania bramki OR: Y=1, gdy A=1 lub B=1 (w sensie logicznym).

Pełne wyjaśnienie:

Tabela prawdy opisuje zależność wyjścia Y od dwóch wejść A i B. Aby rozpoznać bramkę, porównuje się wartości Y dla wszystkich kombinacji wejść.

W podanej tabeli:

  • dla A=0 i B=0 otrzymujemy Y=0,
  • dla A=0 i B=1 otrzymujemy Y=1,
  • dla A=1 i B=0 otrzymujemy Y=1,
  • dla A=1 i B=1 otrzymujemy Y=1.

To oznacza, że Y jest równe 1 zawsze wtedy, gdy przynajmniej jedno z wejść jest równe 1. Dokładnie tak działa bramka OR (suma logiczna): Y = A ∨ B.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • AND: dla AND (iloczyn logiczny) wyjście jest równe 1 tylko wtedy, gdy oba wejścia są równe 1. Wtedy wiersze (0,1) i (1,0) dawałyby 0, a w tabeli dają 1.
  • NOT: NOT jest operacją negacji, typowo jednoargumentową (jedno wejście). Nie opisuje się jej standardowo tabelą dla dwóch niezależnych wejść A i B w takiej postaci.
  • XOR: XOR (alternatywa wykluczająca) daje 1, gdy wejścia są różne, czyli (0,1) i (1,0), ale dla (1,1) daje 0. W tabeli dla (1,1) mamy Y=1, więc to nie jest XOR.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj szybki test rozróżniający OR i XOR — spójrz na wiersz A=1, B=1. Jeśli Y=1, to pasuje do OR; jeśli Y=0, to pasuje do XOR.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tabela prawdy to zestawienie wszystkich kombinacji stanów wejść (0/1) i odpowiadających im stanów wyjścia układu logicznego. Pozwala jednoznacznie opisać działanie bramki lub funkcji logicznej oraz porównać ją z typowymi bramkami (OR, AND, XOR, NOT).
Bramka OR ma wyjście 0 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są 0. Jeśli chociaż jedno wejście jest 1, wyjście jest 1. Dla dwóch wejść oznacza to: 00→0, 01→1, 10→1, 11→1.
W OR (suma logiczna) warunek "co najmniej jedno wejście równe 1" jest spełniony także wtedy, gdy oba wejścia są równe 1. Dlatego dla A=1 i B=1 wyjście pozostaje 1, w przeciwieństwie do XOR.
OR daje 1, gdy przynajmniej jedno wejście jest 1, więc dla 11 wynik to 1. XOR daje 1 tylko wtedy, gdy wejścia są różne, więc dla 11 wynik to 0. Najszybsze rozróżnienie to sprawdzenie wiersza A=1, B=1.
Najczęściej myli się OR z XOR (bo oba mają 1 dla 01 i 10), a także OR z AND przy pobieżnym spojrzeniu na ostatni wiersz. Błędem jest też wybór NOT, mimo że standardowo dotyczy jednego wejścia, a nie dwóch niezależnych sygnałów.
W podstawowej postaci NOT jest negacją jednej zmiennej (np. Y=¬A). W praktyce można negować sygnał pochodzący z innej funkcji, ale sama bramka NOT jako element logiczny jest jednoargumentowa, więc nie pasuje do klasycznej tabeli A, B → Y.
Dla AND wyjście jest równe 1 tylko w jednym przypadku: gdy A=1 i B=1. Jeśli w tabeli widzisz 11→1, ale dodatkowo 01→1 lub 10→1, to nie jest AND. AND ma wzorzec: 00→0, 01→0, 10→0, 11→1.
OR stosuje się tam, gdzie układ ma zadziałać po spełnieniu dowolnego z kilku warunków, np. alarm włącza się, gdy aktywny jest czujnik A lub czujnik B. W diagnostyce pomaga też w łączeniu sygnałów zgłoszeń błędów.
Dla dwóch wejść zapisuje się: Y = A ∨ B (suma logiczna). W zapisie "boole’owskim" spotyka się też Y = A + B (gdzie "+" oznacza OR, a nie dodawanie arytmetyczne). Tabela prawdy jest równoważnym opisem tej funkcji.
Naucz się na pamięć 4 podstawowe wzorce (OR, AND, XOR, NOT) i ćwicz porównywanie ich z tabelą. Stosuj szybkie testy: dla OR jedynym zerem jest 00, dla AND jedyną jedynką jest 11, a OR vs XOR rozróżnia wiersz 11 (OR=1, XOR=0).
info

Około 80% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Wyjście Y ma wartość 0 tylko dla A=0 i B=0, a we wszystkich pozostałych przypadkach (gdy co najmniej jedno wejście ma 1) przyjmuje wartość 1."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_OR - dostęp 2026-02-26
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_AND - dostęp 2026-02-26
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_XOR - dostęp 2026-02-26

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział o podstawach logiki cyfrowej: tablice prawdy i symbole bramek
  • Karty katalogowe (datasheet) bramek logicznych TTL/CMOS z przykładami funkcji OR/AND/XOR/NOT
  • Ćwiczenia: rozpoznawanie bramek na podstawie tabel prawdy oraz rysowanie tabel dla podanych wyrażeń logicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego