Kawitacja to zjawisko hydrauliczne polegające na powstawaniu pęcherzyków pary w cieczy, a następnie ich gwałtownym zapadaniu się (implozji), gdy ciecz przepływa do obszaru o wyższym ciśnieniu. W pompach obiegowych typowo zachodzi to w okolicy wlotu do wirnika, czyli po stronie ssawnej, gdzie ciśnienie bywa najniższe.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: zbyt niskie ciśnienie czynnika roboczego w króćcu ssawnym pompy? Gdy ciśnienie (dokładniej: ciśnienie bezwzględne) na ssaniu spadnie poniżej ciśnienia parowania cieczy w danej temperaturze, ciecz zaczyna lokalnie przechodzić w parę. Pęcherzyki niesione przepływem trafiają następnie w strefy wyższego ciśnienia i zapadają się, powodując charakterystyczny "trzask", drgania, spadek wydajności oraz uszkodzenia (ubytki materiału) na wirniku i korpusie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:
- Niska temperatura czynnika roboczego sama w sobie nie jest typowym czynnikiem wywołującym kawitację. Co do zasady wraz ze wzrostem temperatury rośnie skłonność do parowania, więc to wysoka temperatura może pogarszać warunki antykawitacyjne, ale kluczowy mechanizm dotyczy spadku ciśnienia na ssaniu.
- Długie odcinki proste przewodów przed i za pompą nie są bezpośrednią przyczyną kawitacji. Geometria rurociągu może wpływać na straty ciśnienia i warunki napływu, lecz "długi odcinek prosty" bywa wręcz zalecany dla stabilizacji przepływu. O kawitacji decyduje osiągnięcie zbyt niskiego ciśnienia po stronie ssawnej.
- Duże napięcie zasilania pompy dotyczy elektryki napędu (ryzyko uszkodzeń silnika), ale nie opisuje mechanizmu powstawania pęcherzyków pary w cieczy. Może zmienić prędkość obrotową i pośrednio warunki pracy, jednak nie jest typową, bezpośrednią przyczyną kawitacji w ujęciu egzaminacyjnym.
Wskazówka praktyczna: jeśli pompa "grzechocze", wibruje i traci wydajność, warto w pierwszej kolejności sprawdzić warunki po stronie ssawnej: ciśnienie w instalacji, zapowietrzenie, stan filtrów/armatury oraz straty ciśnienia w odcinku ssawnym.
