W zadaniu trzeba ustalić, jaką łączną ilość chlorowodorku efedryny (X) wolno umieścić w całej miksturze, aby podczas stosowania zgodnie z sygnaturą nie przekroczyć dawki maksymalnej dobowej dla dziecka.
1) Dawka dobowa dla dziecka (wzór Younga)
Wzór Younga przelicza dawkę "dorosłą" na pediatryczną na podstawie wieku:
Dd = [wiek/(wiek+12)] × dawka dorosłych.
Dla 3 lat współczynnik wynosi 3/(3+12) = 3/15 = 0,2. Maksymalna dawka dobowa dla dorosłych to 0,15 g, więc:
Dd = 0,2 × 0,15 g = 0,03 g/dobę.
2) Ustalenie czasu stosowania z recepty
W recepcie "Thymi sirupi ad 120,0" oznacza, że całość mikstury ma mieć 120,0 g. Sygnatura: 2 razy dziennie po łyżeczce 6,0 g, czyli dobowe zużycie mikstury to 2 × 6,0 g = 12,0 g/dobę. Liczba dni terapii wynosi więc 120,0 g / 12,0 g/dobę = 10 dni.
3) Ilość substancji w całej miksturze
Skoro maksymalnie można podać 0,03 g efedryny na dobę, to w 10-dniowej kuracji maksymalna ilość w całej recepcie to:
X = 0,03 g/dobę × 10 dób = 0,300 g.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- 0,030 g odpowiada dawce maksymalnej dobowej dla dziecka. To typowa pułapka: wynik z kroku 1 nie jest jeszcze ilością do wpisania jako X.
- 0,150 g to dawka maksymalna dobowa dla dorosłego, więc nie uwzględnia przeliczenia pediatrycznego i byłaby nieadekwatna.
- 0,100 g nie wynika ani z przeliczenia Younga, ani z czasu terapii obliczonego z masy mikstury i dawkowania; to przykład błędu "na oko" lub pomyłki w mnożeniu/dzieleniu.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozdziel trzy kroki: dawka dobowa dla dziecka → liczba dni terapii z sygnatury i ilości preparatu → ilość całkowita substancji w recepcie.