KWALIFIKACJA SPL5 - STYCZEŃ 2017 (test 2)

PYTANIE NR 7.
Degresywna taryfa przewozowa (zł/km) oznacza, że cena jednostkowa
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Taryfa degresywna (zł/km) oznacza, że wraz z wydłużaniem trasy maleje stawka za 1 km (cena jednostkowa). W praktyce dłuższy przewóz może mieć większy koszt całkowity, ale koszt "na kilometr" jest niższy, bo część kosztów stałych rozkłada się na większy dystans.

Pełne wyjaśnienie:

Taryfa degresywna wyraża zależność, w której stawka jednostkowa (tu: zł/km) spada wraz ze wzrostem odległości. Kluczowe jest rozróżnienie między:

  • ceną jednostkową – ile kosztuje 1 km (zł/km),
  • ceną całkowitą – ile kosztuje cały przewóz na danej trasie.

W taryfie degresywnej dłuższy dystans zwykle nadal daje wyższy koszt całkowity (bo kilometrów jest więcej), ale każdy kolejny kilometr jest liczony taniej w ujęciu jednostkowym. To odzwierciedla realia kosztowe transportu: część kosztów (np. przygotowanie zlecenia, podstawienie pojazdu, załadunek/rozładunek, organizacja) ma charakter bardziej stały i "rozmywa się" na większej liczbie kilometrów.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Stwierdzenie, że stawka "jest taka sama na całej trasie" opisuje sytuację taryfy stałej/jednolitej, a nie degresywnej.
  • Wariant "zwiększa się wraz ze skróceniem odległości" jest logicznie mylący: w taryfie degresywnej rozpatruje się kierunek zmian przy wzroście odległości (stawka maleje), więc odwracanie zależności łatwo prowadzi do błędu interpretacji.
  • Odpowiedź o "różnych strefach odległości" odpowiada taryfie strefowej/przedziałowej, gdzie stawki są przypisane do zakresów kilometrów. Taryfa degresywna może być realizowana na różne sposoby, ale jej istotą jest trend: im dalej, tym mniej za kilometr.

Na egzaminie zwracaj uwagę na jednostkę w nawiasie. Jeśli jest to zł/km, pytanie dotyczy ceny jednostkowej, a nie sumy za cały przewóz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Taryfa degresywna oznacza, że stawka za 1 km maleje wraz ze wzrostem odległości przewozu. Całkowity koszt przewozu może rosnąć, ale koszt jednostkowy (zł/km) jest niższy na dłuższych dystansach, bo koszty "stałe" rozkładają się na więcej kilometrów.
Bo część kosztów organizacji przewozu nie rośnie proporcjonalnie do kilometrów (np. przygotowanie zlecenia, podstawienie pojazdu, obsługa dokumentów). Przy dłuższym dystansie te koszty rozkładają się na większą liczbę km, więc średnia stawka jednostkowa może być niższa.
To kwota przypadająca na jeden kilometr przejazdu. Nie jest to koszt całej usługi, tylko parametr do kalkulacji. Aby oszacować koszt całkowity, zwykle mnoży się zł/km przez liczbę kilometrów, a następnie uwzględnia dopłaty (np. postoje, opłaty drogowe), jeśli występują.
W taryfie degresywnej liczy się trend: im większa odległość, tym niższa stawka jednostkowa. W taryfie strefowej stawki są przypisane do przedziałów (stref) kilometrów, np. 0–50, 51–100 itd. Strefy nie są istotą degresji, tylko innym sposobem budowy cennika.
Nie musi. Degresywna jest stawka zł/km, czyli koszt jednostkowy. Całkowita cena przewozu zwykle rośnie, bo kilometrów jest więcej. Po prostu każdy kilometr "kosztuje mniej" średnio niż w krótszej relacji, co bywa widoczne w ofertach przewoźników.
Sprawdź jednostkę w pytaniu: jeśli jest zł/km, chodzi o stawkę jednostkową. Następnie zastanów się, czy pytanie dotyczy zmiany "za 1 km", czy "za całą trasę". To częsty błąd: intuicja o większej kwocie za dłuższą trasę nie mówi nic o tym, co dzieje się ze stawką zł/km.
Najczęściej w cennikach, gdzie przewoźnik zachęca do dłuższych relacji lub stałej współpracy. Degresja może dotyczyć długich tras krajowych i międzynarodowych, gdy koszty startowe (organizacja, podstawienie) są znaczące, a po ruszeniu w trasę koszt kolejnych kilometrów jest relatywnie mniejszy.
Najczęstsze to: (1) przenoszenie zasady "dłużej = drożej" na stawkę zł/km, (2) mylenie taryfy degresywnej z jednolitą (stała stawka), (3) utożsamianie degresji ze strefami odległości, (4) nieuwzględnianie, że pytanie dotyczy ceny jednostkowej, a nie sumy za usługę.
W praktyce stawka zależy też od rodzaju ładunku, masy/objętości, wymagań (np. chłodnia), terminowości, dostępności pojazdów, opłat drogowych, warunków załadunku/rozładunku oraz relacji popyt–podaż. Pytanie egzaminacyjne izoluje jednak tylko zależność od odległości w taryfie degresywnej.
Należy porównać stawki jednostkowe dla kilku odległości. Jeśli przy większym dystansie widzisz niższą wartość zł/km, to wskazuje na charakter degresywny. Dobrą praktyką jest sprawdzenie, czy cennik podaje stawki bezpośrednio w zł/km czy w przedziałach oraz czy istnieją dopłaty niezależne od kilometrów.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Taryfa degresywna (zł/km) oznacza, że wraz z wydłużaniem trasy maleje stawka za 1 km (cena jednostkowa)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z "ekonomiki transportu" oraz "spedycji" (rozdziały o taryfach i stawkach)
  • Materiały dydaktyczne szkół branżowych/CKZiU do kwalifikacji spedycyjnych – dział: kalkulacja usług transportowych
  • Przykładowe cenniki przewoźników (taryfy km, strefy, minima) omawiane na zajęciach – do ćwiczeń interpretacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego