KWALIFIKACJA HGT2 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 17.
Do produkcji 5 porcji sznycla ministerskiego potrzeba 500 g cielęciny bez kości. Ile mięsa należy użyć, aby przygotować 25 porcji tej potrawy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skoro 5 porcji wymaga 500 g cielęciny, to na 1 porcję przypada 500 ÷ 5 = 100 g. Dla 25 porcji trzeba więc 25 × 100 g = 2500 g. Po zamianie jednostek 2500 g = 2,50 kg, dlatego poprawna jest odpowiedź 2,50 kg.

Pełne wyjaśnienie:

To zadanie sprawdza typową w pracy kucharza umiejętność skalowania receptury, czyli przeliczenia ilości surowców na inną liczbę porcji z zachowaniem stałej gramatury.

Krok 1: oblicz ilość na 1 porcję
Skoro 5 porcji wymaga 500 g cielęciny bez kości, to jedna porcja wymaga:
500 g ÷ 5 = 100 g/porcję.

Krok 2: przelicz na 25 porcji
Jeżeli 1 porcja to 100 g, to 25 porcji to:
25 × 100 g = 2500 g.
Można też zauważyć, że 25 porcji to 5 razy więcej niż 5 porcji, więc potrzeba 5 × 500 g = 2500 g.

Krok 3: zamiana jednostek
W gastronomii większe ilości wygodnie podaje się w kilogramach. Ponieważ 1000 g = 1 kg, to:
2500 g = 2,50 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 2,00 kg – odpowiada 2000 g, czyli 20 porcji po 100 g. To typowy błąd pomylenia liczby porcji lub wykonania obliczeń "na skróty" bez sprawdzenia mnożnika.
  • 2,25 kg – 2250 g nie wynika z proporcji (nie jest ani 5-krotnością 500 g, ani 25-krotnością 100 g). To częsty efekt zaokrąglania w trakcie obliczeń lub zgadywania wartości.
  • 1,50 kg – 1500 g odpowiada 15 porcjom po 100 g. Zwykle wynika z błędnego dzielenia 500 g przez 5 lub błędnej konwersji jednostek.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź mnożnik (tu: 25/5 = 5). Jeśli porcji jest 5 razy więcej, surowca też musi być 5 razy więcej. To szybki test poprawności wyniku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz gramaturę na 1 porcję: 500 g ÷ 5 = 100 g. Potem pomnóż przez liczbę porcji: 100 g × 25 = 2500 g. Na końcu zamień na kilogramy: 2500 g = 2,50 kg.
Zakłada się, że receptura i gramatura porcji są stałe. Jeśli liczba porcji rośnie kilka razy, to ilość surowca rośnie tyle samo razy. To właśnie proporcja prosta: więcej porcji → proporcjonalnie więcej mięsa.
To informacja o łącznym zużyciu surowca na całą partię produkcyjną. Z takiej danej kucharz wylicza gramaturę na jedną porcję (tu 100 g) i może bezpiecznie planować zakupy oraz porcjowanie mięsa.
Policz mnożnik porcji: 25 ÷ 5 = 5. Skoro porcji jest 5 razy więcej, mięsa też ma być 5 razy więcej: 5 × 500 g = 2500 g, czyli 2,50 kg. To szybka kontrola poprawności.
Zwykle wtedy, gdy wynik przekracza 1000 g lub gdy planujesz zakupy i magazynowanie. Dla większych ilości wygodniej używać kg, bo łatwiej je ważyć i porównywać z opakowaniami handlowymi mięsa.
Tak. To równoważna metoda: (500 g × 25) ÷ 5 = 2500 g. Jest poprawna, jeśli pilnujesz kolejności i jednostek. W praktyce wiele osób woli najpierw policzyć na 1 porcję, bo łatwiej kontrolować sens wyniku.
Najczęstsze pomyłki to: dodawanie zamiast mnożenia, pomylenie liczby porcji bazowych, błędna konwersja 1000 g = 1 kg oraz brak sprawdzenia mnożnika (tu powinno wyjść dokładnie 5 razy więcej surowca).
Dzielisz ilość mięsa przez liczbę porcji: 500 g ÷ 5 = 100 g na porcję. Ta wartość jest kluczowa, bo pozwala potem łatwo przeliczać recepturę na dowolną liczbę porcji i kontrolować wydawanie dań.
Byłaby poprawna tylko wtedy, gdyby liczba porcji wynosiła 20 (bo 20 × 100 g = 2000 g). W zadaniu jest 25 porcji, więc 2,00 kg oznacza zbyt małą ilość mięsa i ryzyko zaniżenia gramatury porcji.
Ćwicz schemat: (1) policz ilość na 1 porcję, (2) pomnóż przez liczbę porcji, (3) zamień jednostki na końcu. Rób też szybki test mnożnika: jeśli porcji jest np. 5 razy więcej, wynik też ma być 5 razy większy.
info

Około 77% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Skoro 5 porcji wymaga 500 g cielęciny, to na 1 porcję przypada 500 ÷ 5 = 100 g."

Źródła:

  • Wikipedia: "Kilogram" (definicja i przeliczanie 1 kg = 1000 g) https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilogram - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia: "Proporcja" (pojęcie proporcji i proporcjonalności) https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Zadania rachunkowe z proporcji prostych (skalowanie przepisów kulinarnych)
  • Ćwiczenia z zamiany jednostek masy (g–kg) na przykładach gastronomicznych
  • Receptury gastronomiczne (np. receptury na określoną liczbę porcji) do treningu przeliczania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego