Wydajność (często nazywana też uzyskiem) w ujęciu masowym opisuje, ile wyrobu gotowego otrzymano w relacji do tego, ile surowców zużyto. W najprostszym zapisie procentowym jest to:
wydajność [%] = (masa wyrobu gotowego / masa zużytych surowców) × 100%
W zadaniu podano:
- masa kiełbasy zwyczajnej (wyrób gotowy): 5000 kg
- masa zużytych surowców: 4000 kg
Podstawiamy do wzoru:
(5000 / 4000) × 100% = 1,25 × 100% = 125%
Dlatego poprawna jest odpowiedź "125%".
Dlaczego pozostałe wartości nie pasują?
- "100%" oznaczałoby, że masa wyrobu gotowego jest równa masie surowców (5000 = 4000), co nie zgadza się z danymi.
- "80%" odpowiadałoby sytuacji, w której masa wyrobu gotowego jest mniejsza od masy surowców (typowe przy ubytkach), ale tutaj wyrób gotowy ma większą masę.
- "150%" wymagałoby, aby 5000 kg stanowiło 150% masy surowców, czyli surowców musiałoby być ok. 3333 kg, a nie 4000 kg.
W praktyce technologicznej wynik większy niż 100% nie jest "z definicji błędny" — może wynikać m.in. z udziału wody/lodu, dodatków funkcjonalnych czy komponentów niesklasyfikowanych potocznie jako "surowiec mięsny", ale ujętych w masie wyrobu gotowego. Na egzaminie kluczowe jest jednak trzymanie się podanego wzoru i danych liczbowych.