Aby policzyć marżę gastronomiczną dla jednego zestawu, trzeba najpierw sprowadzić wszystkie dane do porównywalnych wielkości: koszt i cenę w ujęciu jednostkowym oraz w tej samej "walucie" podatkowej (netto/brutto).
1) Koszt jednostkowy
Podano koszt produkcji 50 zestawów: 1 000,00 zł.
Zatem koszt jednego zestawu wynosi: 1 000,00 / 50 = 20,00 zł.
2) Cena netto jednego zestawu
W karcie menu podano cenę 64,80 zł, a w treści zaznaczono, że zawiera ona VAT w wysokości 4,80 zł. To oznacza, że 64,80 zł jest ceną brutto, więc cenę netto wyznaczamy przez odjęcie VAT: 64,80 − 4,80 = 60,00 zł.
3) Marża gastronomiczna w % kosztu
Marża w tym ujęciu to relacja zysku (różnicy między ceną netto a kosztem) do kosztu, wyrażona w procentach:
(cena netto − koszt) / koszt × 100%.
Różnica: 60,00 − 20,00 = 40,00 zł.
Marża: 40,00 / 20,00 × 100% = 2 × 100% = 200%.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 100% zwykle wynika z pomylenia podstawy procentu lub z pominięcia jednego z kroków (np. przyjęcia, że różnica równa się kosztowi, albo mechanicznego wpisania "podwojenia" bez sprawdzenia danych).
- 248% może pojawić się przy błędnym potraktowaniu ceny brutto jako netto albo przy wzięciu niewłaściwej podstawy (np. odniesienie do ceny zamiast do kosztu lub nieprawidłowe przeliczenie kosztu jednostkowego).
- 300% to typowy skutek użycia błędnego wzoru (np. policzenia procentu od ceny, dodania VAT do różnicy lub założenia trzykrotności kosztu bez uzasadnienia liczbowego).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal koszt jednostkowy, potem sprawdź, czy cena jest netto czy brutto. Dopiero na końcu wybierz właściwy wzór i podstawę procentowania.
