KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2007

PYTANIE NR 32.
Koszt surowców potrzebnych do sporządzenia 5 porcji pierogów wynosi 10 zł, a marża gastronomiczna 10 zł. Cena sprzedaży 1 porcji pierogów wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć cenę sprzedaży 1 porcji, sumuje się koszt surowców i marżę dla całej produkcji, a następnie dzieli przez liczbę porcji.
Tu: (10 zł + 10 zł) / 5 = 20/5 = 4 zł za 1 porcję.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano koszt surowców potrzebnych do przygotowania 5 porcji (10 zł) oraz marżę gastronomiczną w kwocie 10 zł. Żeby wyznaczyć cenę sprzedaży 1 porcji, trzeba najpierw policzyć wartość sprzedaży dla całej partii, a potem przeliczyć ją na jedną porcję.

Krok 1: suma kosztu i marży dla 5 porcji
10 zł (koszt surowców) + 10 zł (marża) = 20 zł

Krok 2: cena 1 porcji
20 zł / 5 porcji = 4 zł za porcję

Dlatego odpowiedź "4 zł" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe wartości są błędne?

  • "2 zł" mogłoby się pojawić, gdyby ktoś podzielił sam koszt surowców przez 5 i pominął marżę (10/5 = 2). To częsty błąd: nieuwzględnianie elementu marży w cenie sprzedaży.
  • "3 zł" może wynikać z niekonsekwentnego liczenia (np. dodania tylko części marży lub pomylenia założeń). W danych nie ma operacji, które prowadzą do 3 zł za porcję.
  • "1 zł" to typowy wynik przypadkowego strzału albo błędu w dzieleniu (np. 10/10) i nie wynika logicznie z podanych informacji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy podane kwoty dotyczą całej liczby porcji czy jednej porcji. Jeśli pytanie pyta o cenę jednostkową, a dane są dla partii, końcowym krokiem prawie zawsze jest podzielenie przez liczbę porcji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz łączną wartość sprzedaży dla całej partii: koszt surowców + marża. Potem przelicz na jednostkę, czyli podziel przez liczbę porcji. To zapobiega błędowi polegającemu na liczeniu ceny porcji z danych "hurtowych".
W zadaniach szkolnych "marża gastronomiczna" bywa podana jako kwota doliczana do kosztu (zysk/ryczałt na sprzedaży) albo jako procent. Zawsze sprawdź, czy w treści jest znak %; jeśli nie ma, zwykle chodzi o kwotę.
Koszt surowców pokazuje, ile wydano na składniki. Cena sprzedaży musi pokryć nie tylko surowce, ale też zapewnić zysk i pokrycie innych kosztów pośrednich. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się model: koszt + marża = cena sprzedaży.
Najczęściej: (1) dzielenie tylko kosztu surowców i pomijanie marży, (2) liczenie marży "na porcję", gdy jest podana łącznie, (3) mylenie marży kwotowej z procentową, (4) brak kontroli jednostek: partia vs porcja. Pomaga zapisanie danych w tabelce.
To zależy od treści. Jeśli wprost podano koszt surowców dla 5 porcji i obok "marża 10 zł" bez doprecyzowania, wiele zadań szkolnych zakłada, że marża jest również dla całych 5 porcji. Gdy marża jest na 1 porcję, zwykle jest to jasno napisane.
Zrób szybki test: suma kosztu i marży dla całej partii to 20 zł, więc 1 porcja nie może kosztować więcej niż 20 zł i raczej nie powinna być skrajnie niska. Dodatkowo 4 zł × 5 porcji = 20 zł, czyli wynik "domyka" dane z treści.
Koszt surowców to łączna wartość składników zużytych do przygotowania dania, liczona według cen zakupu (np. mąka, farsz, przyprawy). W zadaniach egzaminacyjnych jest to zwykle punkt wyjścia do wyliczenia ceny sprzedaży po doliczeniu marży.
W praktyce oba pojęcia bywają mylone. W zadaniach szkolnych kluczowe jest, czy podano kwotę do doliczenia, czy procent liczony od kosztu lub od ceny. Gdy brak % i jest konkretna kwota, zwykle dolicza się ją do kosztu.
Dzielisz przez liczbę porcji wtedy, gdy podane koszty/marża dotyczą całej partii (np. 5 porcji), a pytanie dotyczy wartości jednostkowej (1 porcji). To standard w przeliczeniach recepturowych i w kalkulacji cen w gastronomii.
Ćwicz schemat: dane dla partii → suma kosztów → cena partii → cena porcji. Rób krótkie notatki z jednostek (porcja/sztuka/kg) i sprawdzaj, czy marża jest kwotą czy procentem. Pomagają serie zadań z kalkulacji gastronomicznej.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby obliczyć cenę sprzedaży 1 porcji, sumuje się koszt surowców i marżę dla całej produkcji, a następnie dzieli przez liczbę porcji.Tu: (10 zł + 10 zł) / 5 = 20/5 = 4 zł za 1 porcję.

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN – hasło: "marża" (definicja pojęcia), https://sjp.pwn.pl/sjp/marza;? (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podstawy kalkulacji gastronomicznej (materiały szkolne z technologii gastronomicznej)
  • Ćwiczenia z kalkulacji kosztów i cen w gastronomii (zadania rachunkowe)
  • Słowniki języka polskiego – znaczenie pojęć "marża", "narzut"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego