Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2011 (test 2)



PYTANIE NR 24.
Koszt surowców użytych do produkcji 40 porcji jabłecznika z bitą śmietaną wynosi 100 zł. Jaki będzie koszt surowcowy 1 porcji wyrobu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt surowcowy 1 porcji oblicza się przez podzielenie kosztu całkowitego surowców przez liczbę uzyskanych porcji. Dla 40 porcji i 100 zł: 100 ÷ 40 = 2,50. Oznacza to, że na jedną porcję jabłecznika przypada koszt surowców 2,50 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Koszt surowcowy porcji (często rozumiany jako koszt składników zużytych na jedną porcję wyrobu) liczy się jako koszt całkowity surowców podzielony przez liczbę porcji. To podstawowa kalkulacja jednostkowa używana w gastronomii do kontroli kosztów i ustalania ceny sprzedaży.

W zadaniu podano, że koszt surowców zużytych do produkcji 40 porcji wynosi 100 zł. Aby obliczyć koszt surowcowy jednej porcji, wykonujemy dzielenie:

100 zł ÷ 40 = 2,50 zł

Odpowiedź "2,50zł" jest poprawna, bo rozkłada łączny koszt surowców równomiernie na każdą porcję.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "2,00zł" zaniża koszt jednostkowy; taki wynik odpowiadałby sytuacji, gdyby 100 zł dotyczyło 50 porcji (bo 100 ÷ 50 = 2,00), a nie 40.
  • "3,00zł" zawyża koszt jednostkowy; taki wynik pasowałby do około 33,33 porcji (100 ÷ 33,33 ≈ 3,00), więc nie zgadza się z danymi z treści.
  • "3,50zł" również zawyża wynik; odpowiadałoby to w przybliżeniu 28,57 porcji (100 ÷ 28,57 ≈ 3,50), co jest inną liczbą porcji niż podana.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "koszt dla X porcji", a pytanie dotyczy "1 porcji", niemal zawsze wykonujesz dzielenie: koszt całkowity / liczba porcji. Warto też szybko sprawdzić sens wyniku: 2,50 × 40 = 100, więc obliczenie jest spójne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć koszt surowcowy jednej porcji dania lub deseru?
Koszt surowcowy 1 porcji liczysz jako: koszt surowców łącznie podzielony przez liczbę porcji. To najprostsza kalkulacja jednostkowa stosowana w gastronomii. Na egzaminie zawsze sprawdź wynik mnożeniem wstecz: koszt porcji × liczba porcji = koszt całkowity.
Dlaczego w zadaniu trzeba dzielić 100 zł przez 40 porcji?
Pytanie dotyczy kosztu jednej porcji, a podano koszt dla wielu porcji. Aby rozłożyć koszt całkowity na porcje, wykonuje się dzielenie. Mnożenie stosuje się odwrotnie: gdy znasz koszt porcji i chcesz policzyć koszt dla większej liczby porcji.
Co oznacza pojęcie "koszt surowcowy" w gastronomii?
"Koszt surowcowy" to wartość zużytych składników (surowców) potrzebnych do przygotowania dania/wyrobu. W praktyce pomaga kontrolować food cost oraz wyznaczać cenę sprzedaży. W tym typu zadaniach nie uwzględnia się zwykle pracy, energii czy amortyzacji, tylko same surowce.
Jak szybko sprawdzić, czy wynik kosztu na porcję jest poprawny?
Zastosuj kontrolę: wynik × liczba porcji powinien dać koszt całkowity. Dla 2,50 zł i 40 porcji: 2,50 × 40 = 100 zł. Jeśli nie wychodzi, to najczęściej pomylono działanie (mnożenie zamiast dzielenia) albo popełniono błąd w zapisie dziesiętnym.
Czy zapis "2,50zł" i "2,50 zł" oznacza to samo na egzaminie?
Znaczeniowo tak: obie formy wskazują tę samą kwotę. Poprawny zapis typograficzny w języku polskim zwykle zawiera spację: "2,50 zł". W testach najważniejsza jest wartość liczbowa i waluta, ale warto przyzwyczajać się do poprawnego zapisu.
Jakie błędy najczęściej robi się w kalkulacji kosztu porcji?
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie działania (mnożenie zamiast dzielenia), błędy w przecinku dziesiętnym, zaokrąglanie bez potrzeby oraz nieuwzględnienie, że liczba porcji dotyczy całej produkcji. Pomaga zawsze zapisać wzór: koszt całkowity ÷ liczba porcji.
Jak obliczyć koszt surowcowy, gdy porcji jest mniej lub więcej niż w recepturze?
Jeśli masz koszt całkowity surowców dla danej liczby porcji, liczysz koszt porcji przez dzielenie. Gdy znasz koszt porcji, a zmienia się liczba porcji, liczysz koszt całkowity przez mnożenie. W praktyce w kuchni często przelicza się recepturę "na porcję", aby łatwo skalować produkcję.
Czy koszt surowcowy to to samo co cena sprzedaży w restauracji?
Nie. Koszt surowcowy dotyczy tylko składników. Cena sprzedaży zawiera zwykle także koszty pracy, energii, strat technologicznych, opakowań, podatków oraz marżę. Na egzaminach często rozdziela się te pojęcia, dlatego wczytaj się, czy pytanie dotyczy "kosztu surowcowego", czy "ceny" lub "marży".
Kiedy w praktyce kucharzowi przydaje się koszt na porcję?
Koszt na porcję wykorzystuje się m.in. przy planowaniu menu, zamówieniach surowców, porównywaniu wariantów receptur oraz kontroli odchyleń (czy zużycie surowców nie rośnie). Ułatwia też rozmowę z szefem kuchni lub menedżerem o opłacalności danego deseru.
Jak przygotować się do zadań z kalkulacji gastronomicznej na egzamin?
Ćwicz schematy: koszt całkowity ↔ koszt porcji ↔ liczba porcji. Rób krótką kontrolę wyniku (mnożenie wstecz) i pilnuj zapisu dziesiętnego. Pomaga też praca na prostych przykładach (np. 100 zł na 40 porcji), a potem przejście do zadań z większą liczbą składników.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 74% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Koszt surowcowy 1 porcji oblicza się przez podzielenie kosztu całkowitego surowców przez liczbę uzyskanych porcji."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Dzielenie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Dzielenie (dostęp: 2026-03-02)
  • Khan Academy (pl): materiały o dzieleniu liczb (dział arytmetyka) – https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kalkulacji gastronomicznej (kalkulacja porcji, food cost)
  • Ćwiczenia z działań na liczbach dziesiętnych (dzielenie, zaokrąglanie)
  • Przykładowe karty receptur i arkusze kalkulacyjne do rozliczania surowców
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego