KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 37.
Którą objętość ław betonowych z oporem należy rozliczyć, jeżeli robotnicy wykonali je z dwóch stron jezdni 0 długości 200 m, wykonanej zgodnie z rysunkiem?
Rysunek techniczny przedstawiający przekrój poprzeczny krawędzi jezdni.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pole przekroju ławy to suma dwóch prostokątów: 25×15 cm (0,0375 m²) oraz oporu 15×40 cm (0,06 m²), razem 0,0975 m². Ponieważ ławy wykonano po obu stronach jezdni na długości 200 m, łączna długość wynosi 400 m. Objętość = 0,0975×400 = 39,0 m³. Tę wartość należy rozliczyć.

Pełne wyjaśnienie:

Objętość ławy betonowej z oporem oblicza się jak objętość graniastosłupa: V = A × L, gdzie A to pole przekroju poprzecznego ławy, a L to jej długość.

1) Obliczenie pola przekroju A
Przekrój ławy składa się z dwóch prostokątnych części:

  • część pod krawężnikiem: 25 cm × 15 cm = 375 cm² = 0,0375 m²,
  • część oporowa (tylna): 15 cm × 40 cm = 600 cm² = 0,06 m².
Suma pól: A = 0,0375 m² + 0,06 m² = 0,0975 m².

2) Ustalenie długości L
Ławy wykonano po dwóch stronach jezdni, każda na odcinku 200 m, więc łączna długość wynosi:
L = 2 × 200 m = 400 m.

3) Obliczenie objętości V
V = 0,0975 m² × 400 m = 39,0 m³.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 19,5 m³ – odpowiada policzeniu tylko jednej strony jezdni (0,0975 × 200), czyli pominięciu faktu wykonania ław z dwóch stron.
  • 27,0 m³ – typowy skutek błędnego odczytu/obliczenia pola przekroju (np. nieuwzględnienie jednej z części przekroju lub pomyłka w przeliczeniu cm na m).
  • 34,5 m³ – zwykle wynika z przyjęcia niepełnej wysokości oporu albo błędu w sumowaniu wymiarów pionowych w łańcuchu wymiarowym.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj dwa szybkie "testy kontrolne": (1) czy przeliczyłeś cm na m przed wyznaczeniem m², (2) czy długość obejmuje oba odcinki (obie strony), jeśli to jest w treści zadania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element z betonu, na którym stabilnie osadza się krawężnik. Składa się z części fundamentowej pod krawężnikiem oraz "oporu" po stronie tylnej, który przeciwdziała przesuwaniu i przechylaniu krawężnika pod wpływem obciążeń i pracy gruntu.
Najpierw wyznacz pole przekroju (zwykle suma pól prostokątów), pamiętając o przeliczeniu cm na m. Potem pomnóż pole przez łączną długość ławy: V = A × L. Wynik podaj w m³, bo tak rozlicza się beton.
Jeśli ławy wykonano po obu stronach jezdni, to faktycznie powstają dwa odcinki o tej samej długości. W rozliczeniu liczy się całe zużycie betonu, więc długość do obliczeń to suma: L = 2 × długość jednej strony.
Najczęściej myli się jednostki pól: ktoś liczy pole w cm², a traktuje je jak m². Zasada: 1 cm = 0,01 m, więc np. 25 cm = 0,25 m. Pole licz w m² (np. 0,25 × 0,15), dopiero wtedy mnożysz przez metry długości.
Wymiar łańcuchowy oznacza, że wysokość jest podana jako kilka odcinków jeden nad drugim. Trzeba zsumować wszystkie składowe, które tworzą pełną wysokość danej części (np. oporu). Pominięcie jednego odcinka daje zaniżoną objętość.
Nie. Objętość ławy dotyczy tylko betonu w obszarze ławy (kubatura betonu). Podsypka to osobna warstwa materiału i rozlicza się ją odrębnie (inną jednostką i inną pozycją robót), chyba że zadanie wyraźnie każe liczyć inaczej.
Na rysunku ława bywa zakreskowana i opisana jako beton (np. klasa betonu). Krawężnik ma zwykle własny wymiar (np. 20×30 cm) i jest narysowany jako osobny element. Do objętości ławy bierz tylko wymiary zakreskowanego obszaru ławy.
Zrób dwa szybkie sprawdzenia: (1) czy pole przekroju jest realistyczne (rzędu 0,05–0,15 m² dla typowych ław), (2) czy długość uwzględnia wszystkie odcinki (np. obie strony). Potem sprawdź mnożenie na kalkulatorze.
Najczęściej ława ma przekrój złożony z dwóch prostokątów: części pod krawężnikiem (fundament) oraz części oporowej (wyższej po stronie tylnej). Wtedy pole przekroju to suma pól tych prostokątów, a nie jedno pole z "uśrednionych" wymiarów.
Ćwicz: przeliczanie jednostek, pola prostokątów i sumowanie pól w przekrojach złożonych. Rób zadania, gdzie występuje "obie strony", "dwa odcinki" albo "łańcuch wymiarowy". Na egzaminie zawsze zapisuj: A w m², L w m, V w m³.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Pole przekroju ławy to suma dwóch prostokątów: 25×15 cm (0,0375 m²) oraz oporu 15×40 cm (0,06 m²), razem 0,0975 m²."

Materiały:

  • Podręczniki do kosztorysowania i obmiaru robót budowlanych (dział: roboty betonowe, obmiar m³)
  • Materiały dydaktyczne z geometrii praktycznej: pola figur i objętości graniastosłupów
  • Instrukcje i przykłady obliczeń obmiarowych dla elementów drogowych (krawężniki, ławy, opory)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego