KWALIFIKACJA SPO4 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 35.
Którą sferę rozwojową stymuluje opiekunka, podczas wykonywania z dziećmi upominków z materiałów plastycznych z okazji Dnia Matki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wykonywanie upominków z materiałów plastycznych zwykle wymaga precyzyjnych ruchów dłoni i palców (np. wycinania, klejenia, lepienia, nawlekania). Takie czynności rozwijają koordynację ręka–oko oraz sprawność manualną, czyli motorykę małą, a nie ruchy całego ciała typowe dla motoryki dużej.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas wykonywania z dziećmi upominków z materiałów plastycznych kluczowe są czynności wymagające dokładności i kontroli małych grup mięśni, głównie w obrębie dłoni i palców. Dlatego poprawna jest odpowiedź "Motorykę małą." Motoryka mała obejmuje m.in. manipulowanie drobnymi przedmiotami, chwyt narzędzia (kredki, pędzla), wycinanie nożyczkami, ugniatanie plasteliny, naklejanie małych elementów czy nawlekanie koralików. Te aktywności wspierają także koordynację wzrokowo-ruchową i przygotowują do samoobsługi oraz późniejszych umiejętności szkolnych (np. pisania).

Odpowiedź "Motorykę dużą." jest nieprawidłowa, ponieważ motoryka duża dotyczy ruchów całego ciała i dużych grup mięśni (bieganie, skakanie, wspinanie, rzuty, równowaga). Prace plastyczne przy stoliku zwykle nie mają takiego charakteru i nie są ukierunkowane na trening lokomocji czy postawy.

Odpowiedź "Kinestetykę." może kusić, bo czynności manualne wiążą się z czuciem ułożenia i ruchu. W praktyce jednak, w takim zadaniu egzaminacyjnym chodzi o podstawowe rozróżnienie, czy aktywność stymuluje sprawność precyzyjną (małą) czy ogólną (dużą). Wykonywanie upominków najtrafniej klasyfikuje się jako stymulację motoryki małej.

Odpowiedź "Percepcję słuchową." jest błędna, ponieważ prace plastyczne rozwijają przede wszystkim manipulację i koordynację wzrokowo-ruchową, a nie analizę bodźców dźwiękowych. Percepcję słuchową stymuluje się raczej przez słuchanie, różnicowanie dźwięków, rytmizację, piosenki i zabawy fonemowe.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie pojawiają się działania typu "wycinanie", "klejenie", "składanie", "lepienie", zwykle chodzi o motorykę małą. Gdy mowa o "bieganiu", "skakaniu", "torze przeszkód" – o motorykę dużą.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Motoryka mała to sprawność precyzyjnych ruchów dłoni i palców oraz koordynacji ręka–oko. Obejmuje m.in. chwyt narzędzia, manipulowanie drobnymi elementami, zapinanie, nawlekanie, lepienie czy wycinanie. Rozwija się intensywnie w wieku przedszkolnym i wspiera późniejsze pisanie.
Najbardziej rozwijają motorykę małą zadania wymagające dokładności: wycinanie nożyczkami, klejenie małych elementów, wydzieranki, lepienie z plasteliny, nawlekanie koralików, składanie papieru, stemplowanie i malowanie pędzlem. Ważne jest też stopniowanie trudności i dobór bezpiecznych narzędzi.
Laurek i upominków nie da się wykonać bez kontroli palców: trzeba trzymać kredkę lub pędzel, naciskać z odpowiednią siłą, wycinać po linii i przyklejać elementy w wybranym miejscu. To są typowe zadania grafomotoryczne, które wzmacniają precyzję, płynność ruchów i koordynację wzroku z ruchem dłoni.
Motoryka mała dotyczy precyzji dłoni i palców (np. rysowanie, zapinanie guzików, nawlekanie). Motoryka duża obejmuje ruchy całego ciała i dużych grup mięśni (np. bieganie, skakanie, wspinanie, rzuty). W pytaniach egzaminacyjnych wskazówki dają użyte narzędzia: nożyczki i klej sugerują motorykę małą.
Tak. Dziecko musi jednocześnie patrzeć na efekt i kontrolować ruch dłoni, np. prowadząc nożyczki po konturze lub przyklejając element w konkretnym miejscu. To ćwiczy koordynację wzrokowo-ruchową, planowanie ruchu i kontrolę siły nacisku. Te umiejętności wspierają też samoobsługę i przygotowanie do nauki pisania.
Percepcja słuchowa to odbiór i różnicowanie dźwięków (np. rytm, głoski, wysokość dźwięku). Typowe prace plastyczne angażują głównie wzrok, dotyk i sprawność manualną. Oczywiście można łączyć plastykę z muzyką, ale jeśli zadanie opisuje wykonywanie upominku z materiałów, najczęściej testuje motorykę małą, nie słuch.
Kinestetyka (często łączona z propriocepcją) odnosi się do czucia ułożenia i ruchu ciała oraz kontroli napięcia mięśni. Pomaga dziecku "czuć" ruch bez patrzenia. W zadaniach szkolnych i opiekuńczych częściej używa się jednak podziału na motorykę małą i dużą, bo jest bardziej praktyczny w doborze aktywności.
Częsty błąd to wybór "motoryki dużej" tylko dlatego, że w zadaniu jest jakaś aktywność ruchowa. Inny błąd to mylenie pojęć: "kinestetyka" traktowana jako ogólna sprawność. Pomaga prosta zasada: jeśli zadanie wymaga pracy palcami (cięcie, lepienie, nawlekanie) – to motoryka mała; jeśli całym ciałem – duża.
Zaczynaj od większych elementów i prostych ruchów (duże naklejki, gruby pędzel), a dopiero później wprowadzaj detale (małe kształty, wycinanie po linii). Obserwuj zmęczenie dłoni i frustrację. Ułatwienia to np. szablony, klej w sztyfcie, krótsze etapy pracy oraz przerwy na rozluźnienie dłoni.
Ucz się przez przykłady: przyporządkuj typowe aktywności do sfer (motoryka mała/duża, mowa, poznawcza, społeczno-emocjonalna). Zrób własną tabelę: "czynność → co ćwiczy". Trenuj też analizę słów-kluczy w zadaniu (nożyczki, klej, bieg, rytm), bo często naprowadzają na właściwą sferę rozwoju.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Wykonywanie upominków z materiałów plastycznych zwykle wymaga precyzyjnych ruchów dłoni i palców (np. wycinania, klejenia, lepienia, nawlekania)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z pedagogiki/psychologii rozwojowej dotyczące motoryki małej i dużej
  • Karty pracy i scenariusze zajęć plastycznych dla wieku przedszkolnego
  • Poradniki metodyczne do wspierania grafomotoryki i koordynacji wzrokowo-ruchowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego