W zadaniu podano gramaturę produktu po obróbce cieplnej: 160 g ugotowanej wołowiny na 1 porcję pierogów. Najpierw trzeba więc policzyć, ile gotowego mięsa (po gotowaniu) łącznie będzie potrzebne.
Krok 1: masa gotowa dla 40 porcji
40 porcji × 160 g/porcję = 6400 g ugotowanej wołowiny.
Krok 2: uwzględnienie strat 20%
Straty 20% oznaczają, że po obróbce cieplnej pozostaje 100% − 20% = 80% masy początkowej. Innymi słowy, masa gotowa to 0,80 masy surowej. Żeby obliczyć masę surową, trzeba więc podzielić masę gotową przez 0,80:
masa surowa = masa gotowa ÷ 0,80
6400 g ÷ 0,80 = 8000 g = 8,00 kg.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "6,40 kg" odpowiada sytuacji, jakby 6400 g było masą surową (pominięcie strat) – wtedy po obróbce wyszłoby tylko 5120 g.
- "7,20 kg" często wynika z błędnego rachunku procentowego lub niepoprawnego przeliczenia jednostek; przy 7,2 kg i wydajności 80% otrzymasz 5760 g, czyli za mało na 40 porcji.
- "5,00 kg" to wynik oderwany od danych – po gotowaniu dałby 4000 g, co odpowiadałoby 25 porcjom po 160 g, a nie 40.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź wynik "wstecz": jeśli wyliczysz masę surową, pomnóż ją przez 0,80 i zobacz, czy wracasz do masy gotowej (tu: 8000 g × 0,80 = 6400 g). To szybki sposób wychwycenia pomyłki typu "mnożenie zamiast dzielenia".
