KWALIFIKACJA HGT12 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 26.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli, oblicz ile kilogramów truskawek potrzeba do wykonania deserów zaplanowanych w barze mlecznym.
Ilustracja przedstawia tabelę z planem produkcji deserów w barze mlecznym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć zapotrzebowanie na truskawki, należy odczytać z tabeli liczbę planowanych porcji deserów oraz ilość truskawek przypadającą na jedną porcję (lub sumę truskawek dla pozycji). Następnie wykonuje się sumowanie/mnożenie i przelicza wynik na kilogramy. Otrzymany wynik to 10,5 kg.

Pełne wyjaśnienie:

To zadanie jest przykładem kalkulacji surowcowej, czyli wyznaczenia, ile surowca (tu: truskawek) trzeba przygotować lub kupić, aby wykonać zaplanowaną liczbę deserów. Kluczowe jest poprawne wykorzystanie danych z tabeli oraz kontrola jednostek.

Jak wykonać obliczenie krok po kroku?

  • Odczytaj z tabeli informacje potrzebne do rachunku: zwykle jest to liczba porcji danego deseru oraz ilość truskawek na porcję, albo bezpośrednio podane zużycie truskawek dla danej pozycji planu.
  • Jeżeli w tabeli podano ilość truskawek na porcję, pomnóż ją przez liczbę porcji dla każdej pozycji i zsumuj zużycie dla wszystkich deserów.
  • Jeżeli w tabeli podano już zużycie truskawek dla pozycji, zsumuj wszystkie wartości.
  • Na końcu dopilnuj jednostek: jeśli operujesz w gramach, przelicz na kilogramy (1000 g = 1 kg) i zachowaj sensowne zaokrąglenie.

Dlaczego poprawna odpowiedź to 10,5 kg?
Jest to wynik łącznego zapotrzebowania na truskawki wynikający z danych w tabeli po wykonaniu właściwego sumowania/mnożenia oraz przeliczenia na kilogramy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 8,0 kg – typowy skutek pominięcia części pozycji z tabeli albo użycia danych z niewłaściwej kolumny (np. innego składnika niż truskawki).
  • 7,5 kg – często wynika z błędnej konwersji jednostek lub przyjęcia zbyt małej liczby porcji (np. odczyt z niewłaściwego wiersza).
  • 11,0 kg – zwykle efekt zaokrąglania w górę w trakcie obliczeń lub omyłkowego dodania wartości, które nie powinny być sumowane (np. podwójne uwzględnienie tej samej pozycji).

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zrób szybki "test sensowności": sprawdź, czy wynik rośnie wraz z liczbą porcji oraz czy jednostka końcowa jest zgodna z poleceniem (kg). Zaznacz też w tabeli, które komórki wykorzystujesz, aby uniknąć przesunięcia wierszy/kolumn.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj z tabeli liczbę porcji i ilość truskawek na porcję (albo zużycie dla pozycji). Następnie pomnóż wartości dla każdej pozycji, zsumuj wszystkie zużycia i na końcu przelicz na kilogramy, jeśli dane są w gramach.
Bo najczęstszy błąd to pozostawienie wyniku w gramach albo pomylenie skali (np. 10500 g jako 10500 kg). Zawsze sprawdź, w jakich jednostkach podano dane w tabeli i w jakich jednostkach masz podać wynik (tu: kilogramy).
Kalkulacja surowcowa to obliczenie, ile surowców (np. owoców, mleka, mąki) potrzeba do wykonania zaplanowanej liczby porcji potrawy lub deseru. Jest podstawą planowania zakupów, produkcji i kontroli kosztów w zakładzie gastronomicznym.
Najczęściej potrzebujesz: liczby planowanych porcji oraz gramatury surowca na porcję (np. ile gramów truskawek na 1 deser). Czasem tabela podaje już zużycie surowca na całą pozycję planu – wtedy zamiast mnożenia wykonujesz sumowanie.
Zrób kontrolę: podziel wynik przez liczbę porcji i sprawdź, czy otrzymana ilość na porcję ma sens (np. kilkadziesiąt gramów owoców, a nie kilka kilogramów). Sprawdź też, czy nie pominąłeś żadnej pozycji i czy suma obejmuje wszystkie desery z tabeli.
To zależy od danych w tabeli i polecenia. Jeśli tabela podaje zapotrzebowanie "netto" lub "brutto", albo zawiera współczynniki strat, wtedy trzeba je uwzględnić. Gdy brak takich informacji, zwykle liczy się dokładnie według podanych wartości bez dodawania własnych założeń.
Najczęstsze to przesunięcie wiersza/kolumny (odczyt nie tej komórki), pomylenie składnika (np. wzięcie ilości cukru zamiast truskawek) oraz nieuwzględnienie wszystkich pozycji. Pomaga podkreślenie w tabeli liczb użytych w obliczeniach.
Podziel liczbę gramów przez 1000. Przykład: 10500 g ÷ 1000 = 10,5 kg. W drugą stronę (kg na g) mnożysz przez 1000. Na egzaminie zapisuj jednostki przy działaniach, aby uniknąć pomyłki skali.
Przed produkcją dzienną lub imprezą: gdy planujesz menu i musisz zamówić odpowiednią ilość surowców. Takie obliczenia wykorzystuje się też przy przygotowaniu zapotrzebowania magazynowego, rozpisaniu produkcji oraz w kontroli kosztów i minimalizacji odpadów.
Ćwicz: odczyt danych z tabel, mnożenie gramatur przez liczbę porcji, sumowanie kilku pozycji i konwersję g↔kg. Rozwiązuj zadania na zapotrzebowanie surowców i zawsze rób krótką kontrolę wyniku (jednostki, kompletność pozycji, sensowność liczby).
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Aby obliczyć zapotrzebowanie na truskawki, należy odczytać z tabeli liczbę planowanych porcji deserów oraz ilość truskawek przypadającą na jedną porcję (lub sumę truskawek dla pozycji)."

Materiały:

  • Notatki/lekcje z kalkulacji gastronomicznej (kalkulacja surowcowa, normowanie porcji)
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania g↔kg i obliczeń na liczbę porcji
  • Instrukcje szkolne dot. planowania produkcji i zapotrzebowania surowców w zakładzie gastronomicznym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego