KWALIFIKACJA MTL5 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 4.
Na podstawie danych zawartych w tabeli oblicz, ile koksu należy przygotować do wytworzenia 500 t spieku manganowego o zasadowości 0,19 i zawartości tlenku wapna 1,90%.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi składu chemicznego spieków manganowych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli dla zasadowości 0,19 i zawartości CaO 1,90% odczytuje się dodatek koksu 110 kg na 1 t spieku. Dla produkcji 500 t zapotrzebowanie wynosi: 500 t × 110 kg/t = 55 000 kg. Pozostałe wyniki wynikają z odczytu innego wiersza lub błędu w przeliczeniu.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba wykonać dwa kroki: odczyt z tabeli oraz przeliczenie na planowaną masę produkcji.

1) Odczyt z tabeli technologicznej
W tabeli "Składy chemiczne spieków manganowych" należy znaleźć wiersz odpowiadający parametrom: zasadowość 0,19 oraz zawartość CaO 1,90%. Następnie przechodzimy do kolumny "dodatek koksu kg/t spieku". Dla tego wiersza wartość dodatku koksu wynosi 110 kg/t.

2) Przeliczenie na 500 t spieku
Podana wartość 110 kg/t oznacza, że na każdą 1 tonę spieku potrzeba 110 kg koksu. Dla 500 t wykonujemy więc proste mnożenie proporcjonalne:

500 t × 110 kg/t = 55 000 kg

Odpowiedź "55 000 kg" jest poprawna, bo zachowuje jednostki (t skraca się w iloczynie) i wynika bezpośrednio z odczytanej normy zużycia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "110 000 kg" typowo wynika z podwojenia wyniku (np. omyłkowe użycie 1000 t zamiast 500 t albo błędne wykonanie mnożenia).
  • "92 000 kg" może wynikać z odczytania niewłaściwego wiersza/kolumny tabeli (np. pomylenia parametrów lub skojarzenia z inną wartością dodatku koksu) i przemnożenia jej przez 500 t.
  • "184 000 kg" jest charakterystyczne dla odczytu wartości 184 kg/t z innego wiersza (w tabeli występuje ona przy zasadowości 1,90), czyli błędu polegającego na pomyleniu 0,19 z 1,90.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze sprawdź rząd wielkości. 110 kg/t to 0,11 t/t, więc dla 500 t powinno wyjść około 55 t koksu, czyli 55 000 kg. Taka kontrola szybko wyłapuje pomyłki w tabeli i jednostkach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To norma zużycia: na 1 tonę gotowego spieku manganowego należy przewidzieć 110 kg koksu. Aby obliczyć ilość dla większej produkcji, mnożysz tę wartość przez liczbę ton spieku (np. 500 t).
Najpierw odczytaj z tabeli wartość w kolumnie "dodatek koksu kg/t spieku" dla wskazanej zasadowości i CaO. Następnie wykonaj mnożenie: masa spieku [t] × dodatek [kg/t]. Dla 500 t i 110 kg/t wyjdzie 55 000 kg.
Bo tabela rozróżnia składy spieków o różnych parametrach, a dodatek koksu zależy od docelowych właściwości spieku. Zasadowość (związana z relacją CaO do tlenków kwasowych) oraz sam poziom CaO pomagają wybrać właściwy wiersz danych technologicznych.
Najczęściej myli się wiersze o podobnym zapisie (np. 0,19 z 1,90) albo odczytuje wartość z niewłaściwej kolumny (np. CaO zamiast "dodatek koksu"). Drugi typ błędu to brak kontroli jednostek i zły wynik mnożenia.
Nie ma takiej potrzeby, jeśli w tabeli masz kg/t, a produkcję w tonach. Mnożysz bezpośrednio: t × (kg/t) = kg. Przeliczanie 500 t na 500 000 kg jest zbędne i może zwiększać ryzyko pomyłki.
Wyższa zasadowość wiąże się z większym udziałem składników zasadowych (np. CaO) i innym przebiegiem procesu, co często wymaga większego dopływu energii cieplnej. Koks pełni rolę paliwa (źródło ciepła) i wpływa na warunki termiczne spiekania.
Spiek manganowy to aglomerat drobnych surowców manganowych (rudy, koncentraty) wytwarzany w procesie spiekania z dodatkiem paliwa i topników. Stosuje się go jako materiał wsadowy w procesach metalurgicznych, aby poprawić przepuszczalność wsadu i stabilność pracy pieców.
Zrób szybkie oszacowanie: 110 kg/t to około 0,11 t koksu na 1 t spieku. Dla 500 t spieku powinno wyjść około 500 × 0,11 = 55 t koksu, czyli 55 000 kg. Taka kontrola rzędu wielkości wyłapuje błędy.
Koks jest przede wszystkim paliwem, które zapewnia ciepło potrzebne do spiekania i tworzenia odpowiedniej struktury spieku. Dodatkowo może wpływać na warunki reakcji w warstwie spieku. Dlatego jego dawkowanie z tabel technologicznych jest kluczowe dla jakości i kosztów.
Gdy zadanie odwołuje się do konkretnej tabeli (jak w tym przypadku), podstawą jest odczyt wartości z właściwego wiersza/kolumny, a dopiero potem obliczenia. Liczenie "z pamięci" bywa ryzykowne, bo wartości (np. kg/t) zależą od parametrów składu i procesu.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Z tabeli dla zasadowości 0,19 i zawartości CaO 1,90% odczytuje się dodatek koksu 110 kg na 1 t spieku."

Źródła:

  • Opis zweryfikowanej ilustracji (tabela "Składy chemiczne spieków manganowych", kolumna "dodatek koksu kg/t spieku", wiersz: zasadowość 0,19; CaO 1,90%; dodatek koksu 110,0) – analiza obrazu w danych zadania

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii spiekania/aglomercji surowców metalurgicznych (część o roli paliwa i topników)
  • Instrukcje zakładowe oraz karty technologiczne spieku manganowego (tabele zależności składu i dodatku koksu)
  • Zestawy zadań rachunkowych z przeliczania wsadów (kg/t, % masowe, bilanse materiałowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego