KWALIFIKACJA EKA4 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 38.
Na podstawie danych zawartych w tabeli ustal, jaki procent ogółu produkcji lodówek za II kwartał stanowiła produkcja lodówek Inox.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi produkcji lodówek w drugim kwartale roku, z podziałem na miesiące:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ustalić udział produkcji lodówek Inox w II kwartale, należy z tabeli odczytać łączną produkcję Inox za cały kwartał oraz łączną produkcję ogółem za II kwartał.
Następnie oblicza się procent: (produkcja Inox / produkcja ogółem) × 100% i wynik zaokrągla zgodnie z formatem odpowiedzi. Otrzymuje się 4,0%.

Pełne wyjaśnienie:

Udział procentowy mówi, jaką część całości stanowi dana kategoria. W tym zadaniu "częścią" jest produkcja lodówek Inox za II kwartał, a "całością" jest produkcja ogółem lodówek za II kwartał.

Krok 1: odczyt danych z tabeli
Trzeba zebrać dwie wielkości za ten sam okres (II kwartał):

  • sumę produkcji Inox w II kwartale (jeśli tabela ma miesiące, sumujesz 3 miesiące kwartału),
  • sumę produkcji ogółem w II kwartale (analogicznie: suma dla całej produkcji).

Krok 2: obliczenie udziału
Stosujesz standardowy wzór:

udział procentowy = (część / całość) × 100%

Po podstawieniu wartości z tabeli i wykonaniu dzielenia oraz mnożenia przez 100% otrzymujesz wynik, który wśród podanych wariantów odpowiada wartości 4,0%.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 1,3% często wynika z pomylenia podstawy (np. podzielenia przez zbyt dużą "całość") albo odczytu niepełnej wartości dla Inox (np. tylko jednego miesiąca).
  • 32,5% i 34,0% sugerują, że jako "część" wzięto inną pozycję z tabeli albo pomylono kategorie (np. użyto produkcji innego typu lodówki), ewentualnie błędnie zsumowano okres.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim policzysz procent, sprawdź jednostki i okres: oba odczyty muszą dotyczyć tego samego kwartału i tej samej miary (sztuki/tys. sztuk). Dopiero wtedy licz udział i zaokrąglaj wynik na końcu obliczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj wzoru: (produkcja Inox / produkcja ogółem) × 100%. Najpierw zsumuj wartości za II kwartał (jeśli tabela jest miesięczna), potem wykonaj dzielenie i pomnóż przez 100. Zaokrąglij wynik zgodnie z formatem odpowiedzi.
"Ogół produkcji" to łączna liczba wytworzonych lodówek wszystkich typów w danym okresie. W tym zadaniu całością jest suma za II kwartał, a nie pojedynczy miesiąc ani wybrana kategoria produktu.
Sumujesz wtedy, gdy tabela pokazuje dane cząstkowe (np. miesiące w kwartale). Jeśli tabela już podaje wprost wartość "II kwartał", nie sumujesz ponownie. Kluczowe jest, aby "część" i "całość" dotyczyły dokładnie tego samego okresu.
Pytanie dotyczy struktury (udziału) produkcji, czyli relacji jednej kategorii do całości. Procent pozwala porównywać okresy i asortyment niezależnie od skali produkcji, podczas gdy sztuki mówią tylko o wielkości absolutnej.
Najczęstsze błędy to: użycie niewłaściwej "całości" (np. suma roczna zamiast kwartalnej), odczyt tylko jednego miesiąca, pomylenie kategorii (Inox vs inne typy), a także zaokrąglanie w połowie obliczeń zamiast na końcu.
Tak. Najpierw wykonujesz dzielenie (część/całość), a dopiero potem mnożenie przez 100. Jeśli pomnożysz wcześniej lub pomylisz działania, wynik może wyjść wielokrotnie zawyżony albo zaniżony.
Oceń rząd wielkości: jeśli Inox to niewielka część produkcji, wynik powinien być mały (kilka procent). Gdy wychodzi 30–40%, oznacza to, że Inox stanowiłby około 1/3 całości, co warto skonfrontować z danymi w tabeli.
Zaokrąglaj na końcu obliczeń do formatu, w jakim podano odpowiedzi (np. do jednego miejsca po przecinku). Wcześniejsze zaokrąglanie pośrednich wyników może przesunąć wynik o 0,1–0,5 punktu procentowego i prowadzić do wyboru złej opcji.
Jeśli wszystkie wartości w tabeli są w tej samej jednostce (np. tys. sztuk), możesz liczyć procent bez przeliczania na sztuki, bo jednostki się skracają w ilorazie. Ważne, aby nie mieszać jednostek między licznikiem i mianownikiem.
W praktyce egzaminacyjnej bezpieczniej użyć kalkulatora: minimalizuje to ryzyko błędu rachunkowego w dzieleniu i zaokrągleniu. Liczenie w pamięci bywa przydatne do szybkiej kontroli sensowności wyniku (czy to raczej 4% czy 34%).
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Procent" – definicja i podstawowe przeliczenia, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy (pl): "Procenty" – wprowadzenie i przykłady obliczeń, https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percent (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik/notes: działania na procentach i proporcjach (dział: procenty)
  • Zadania z arkuszy egzaminacyjnych z obliczeń procentowych na danych tabelarycznych
  • Karty pracy z interpretacji tabel i wykresów (sumy, udziały, dynamika)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego