KWALIFIKACJA OGR2 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 12.
Na podstawie danych zawartych w tabeli wskaż owoce, które można przechowywać przez 3 tygodnie w temperaturze 0°C przy wilgotności 91%.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi przechowywania różnych owoców.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa odpowiedź wynika z odczytu tabeli: dla warunków 0°C i wilgotności 91% czas przechowywania 3 tygodnie odpowiada brzoskwiniom.
Jabłka zwykle przechowuje się dłużej, zielone banany wymagają wyższych temperatur, a truskawki mają znacznie krótszą trwałość pozbiorczą w takich warunkach.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest jednoczesne dopasowanie trzech parametrów: czasu (3 tygodnie), temperatury (0°C) oraz wilgotności względnej (91%). Poprawną odpowiedź stanowi ten gatunek owocu, dla którego w tabeli wskazano dokładnie taki zestaw wartości. W tym przypadku są to brzoskwinie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Jabłka (Idared) – w praktyce przechowalniczej jabłka należą do owoców o relatywnie dużej trwałości i w typowych zaleceniach mogą być przechowywane znacznie dłużej niż 3 tygodnie (przy odpowiednich warunkach i technologii). Nawet jeśli temperatura jest zbliżona do 0°C, czas w tabeli dla tej odmiany zwykle nie odpowiada 3 tygodniom.
  • Banany zielone – są wrażliwe na zbyt niską temperaturę (ryzyko uszkodzeń chłodowych), dlatego wymagają przechowywania w temperaturach wyraźnie wyższych niż 0°C. Z tego powodu nie pasują do wskazanego w pytaniu wariantu.
  • Truskawki – to owoce bardzo nietrwałe, zwykle przeznaczone do krótkiego przechowywania i szybkiego obrotu. Nawet przy chłodzeniu ich zalecany czas składowania jest zazwyczaj krótszy niż 3 tygodnie, więc nie spełniają warunku z tabeli.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "na podstawie tabeli" zawsze sprawdź każdy parametr (czas/temperatura/wilgotność). Najczęstszy błąd to odczyt tylko jednego wiersza lub kierowanie się intuicją zamiast dokładnego dopasowania wartości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw znajdź w tabeli kolumny/wiersze dla temperatury i wilgotności, a dopiero potem porównaj czas przechowywania. Zaznacz wartości ołówkiem i sprawdź, czy pasują jednocześnie wszystkie trzy parametry. Nie kieruj się intuicją o "długim przechowywaniu".
Bo trwałość pozbiorcza zależy nie tylko od chłodu, ale też od wysychania i oddychania owoców. Zbyt niska wilgotność zwiększa utratę masy i więdnięcie, a zbyt wysoka sprzyja chorobom. Dlatego w tabelach zawsze występują oba parametry.
To wilgotność względna powietrza w komorze chłodniczej. Wysoka RH ogranicza parowanie wody z owoców (mniejsze więdnięcie i ubytek masy). Jednocześnie trzeba pilnować higieny i wentylacji, bo nadmierna wilgoć może zwiększać ryzyko rozwoju pleśni.
W typowych zaleceniach jabłka należą do owoców o większej trwałości niż brzoskwinie, ale "zawsze" to zbyt mocne słowo. Czas zależy od odmiany, dojrzałości w momencie zbioru i technologii (np. atmosfera kontrolowana). Na egzaminie decyduje jednak zapis w podanej tabeli.
Banany są wrażliwe na uszkodzenia chłodowe w niskich temperaturach. Skutkiem mogą być przebarwienia skórki, pogorszenie dojrzewania i spadek jakości. Dlatego dla bananów stosuje się zwykle wyższe temperatury niż dla owoców strefy umiarkowanej.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie jednego parametru (np. RH), odczyt z niewłaściwego wiersza (inny gatunek lub inna temperatura), oraz założenie, że "im niższa temperatura, tym lepiej". Warto porównać wszystkie odpowiedzi z tabelą punkt po punkcie.
Jest ryzykowne dla gatunków wrażliwych na chłód (wiele owoców tropikalnych) oraz dla owoców zebranych zbyt dojrzałych. Mogą pojawić się objawy uszkodzeń chłodowych i pogorszenie smaku. Bezpieczne zakresy są zwykle podane w tabelach lub zaleceniach przechowalniczych.
To czas, w którym owoce po zbiorze zachowują akceptowalną jakość handlową i konsumpcyjną. Zależy od temperatury, wilgotności, wentylacji, higieny, uszkodzeń mechanicznych i dojrzałości. W tabelach jest podawana jako zalecany maksymalny czas w danych warunkach.
Stosuje się m.in. właściwe ustawienia instalacji chłodniczej, ograniczanie niepotrzebnej wymiany powietrza, odpowiednie opakowania i ułożenie skrzynek, a czasem nawilżanie. Ważna jest też kontrola skraplania i czystości, aby wysoka wilgotność nie powodowała rozwoju chorób przechowalniczych.
Ćwicz czytanie tabel: temperatura, RH, czas. Ucz się typowych różnic między owocami strefy umiarkowanej a tropikalnymi oraz między owocami bardzo nietrwałymi (np. jagodowe) i trwalszymi (np. ziarnkowe). Rozwiązuj zadania z arkuszy i zwracaj uwagę na jednostki i warunki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • UC ANR Postharvest Technology Center: "Produce Fact Sheets – Peaches/Nectarines (storage recommendations)", https://postharvest.ucdavis.edu/Commodity_Resources/Fact_Sheets/ (dostęp 2026-02-18)
  • FAO: "Handling and Storage of Fruits and Vegetables (general principles of temperature and relative humidity)", https://www.fao.org/ (sekcja dot. postharvest/handling; wyszukiwanie w serwisie FAO) (dostęp 2026-02-18)
  • USDA ARS: "The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks" (publikacja dot. zaleceń przechowalniczych), https://www.ars.usda.gov/ (dostęp 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki z przechowalnictwa i towaroznawstwa ogrodniczego (dział: przechowywanie owoców)
  • Poradniki instytutów/uczelni rolniczych dotyczące przechowywania owoców w chłodniach
  • Materiały FAO/uniwersyteckie o warunkach przechowywania i wrażliwości na chłód

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego