KWALIFIKACJA SPC4 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 14.
Na podstawie normatywu surowcowego zamieszczonego w tabeli, oblicz ile otrzymano słoniny z wykrawania 5 000 kg półtusz wieprzowych klasy III.
Ilustracja przedstawia tabelę z normatywem surowcowym dotyczącym ilości kilogramów różnych asortymentów mięsa uzyskiwanych
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć ilość słoniny z wykrawania, należy z tabeli normatywu odczytać wskaźnik dla półtusz wieprzowych klasy III i zastosować go do masy 5 000 kg.
Jeśli normatyw wynosi 11%, to 5 000 kg × 0,11 = 550,0 kg, co odpowiada wskazanej odpowiedzi.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z normatywem surowcowym kluczowe są dwa kroki: (1) poprawny odczyt wartości z tabeli oraz (2) poprawne przeliczenie na masę.

Krok 1: odczyt normatywu. Z tabeli należy wybrać pozycję dotyczącą półtusz wieprzowych klasy III oraz uzysku słoniny z wykrawania. Normatyw bywa podany jako procent masy wejściowej (np. 11%) albo jako ilość w kg na 100 kg surowca. Obie formy są równoważne.

Krok 2: obliczenie masy słoniny. Gdy normatyw jest procentem, liczymy:

masa słoniny [kg] = masa półtusz [kg] × (normatyw / 100)

Dla masy 5 000 kg i normatywu 11% otrzymujemy: 5 000 × 11/100 = 550,0 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "55,0 kg" pasuje do typowej pomyłki o rząd wielkości (przesunięcie przecinka lub użycie 1,1% zamiast 11%).
  • "400,0 kg" może wynikać z odczytania normatywu dla innego elementu wykrawania lub dla innej klasy surowca.
  • "40,0 kg" sugeruje poważny błąd jednostek albo pominięcie przelicznika /100 i jednoczesne użycie złej wartości z tabeli.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu wykonaj kontrolę sensowności. Z 5 000 kg uzysk 550 kg to 11% – wynik jest realistyczny. Gdy wychodzi 40–55 kg, to zwykle sygnał, że wkradł się błąd procentów lub zła rubryka tabeli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Normatyw surowcowy to ustalony wskaźnik uzysku (np. w %) określający, ile danego elementu (np. słoniny) można otrzymać z określonej masy surowca. Ułatwia planowanie produkcji i kontrolę strat w rozbiorze oraz wykrawaniu.
Najpierw wybierz w tabeli wiersz odpowiadający klasie półtusz (tu: III), a następnie kolumnę odpowiadającą interesującemu elementowi (tu: słonina z wykrawania). Dopiero ta konkretna wartość jest podstawą do obliczeń.
Stosujesz prosty wzór: masa słoniny = masa półtusz × (normatyw/100). Jeśli normatyw wynosi 11%, to 5000 × 0,11 = 550 kg. Zawsze sprawdź, czy używasz właściwego elementu i właściwej klasy surowca.
Najczęściej działa automatyzm rachunkowy: ktoś przepisuje 5000 jako 500 albo myli 11% z 1,1%. Warto wykonać kontrolę rzędu wielkości: wynik powinien być częścią masy wejściowej (kilka–kilkanaście procent), a nie ułamkiem procenta.
Najczęstsze błędy to: pominięcie dzielenia przez 100, użycie normatywu z innej rubryki tabeli (np. inny element tuszy), oraz zaokrąglanie na zbyt wczesnym etapie obliczeń. Pomaga zapisanie wzoru i dopiero na końcu zaokrąglenie.
Tak. Część tabel podaje normatyw jako "kg/100 kg". Wtedy obliczenie jest równoważne procentom: jeśli jest 11 kg/100 kg, to dla 5000 kg liczysz 5000 × 11/100. Kluczowe jest rozpoznanie jednostki w nagłówku tabeli.
Wykorzystuje się je przy planowaniu produkcji (np. wyrobów tłuszczowych), zamawianiu surowca, tworzeniu bilansów surowcowych oraz w kontroli procesu (porównanie uzysku rzeczywistego z normatywem). To też podstawa rozliczeń magazynowych.
Zrób szybki test procentowy: podziel wynik przez masę wejściową i oceń, czy udział jest sensowny. Dla 550 kg z 5000 kg wychodzi 11%, co może odpowiadać typowym normatywom dla tłuszczu. Wyniki rzędu 0,8–1% często oznaczają błąd w procentach.
Klasa półtuszy odzwierciedla cechy surowca (m.in. otłuszczenie i umięśnienie), co wpływa na uzysk poszczególnych elementów. Dlatego normatyw dla klasy III może różnić się od normatywu dla innej klasy, nawet przy tej samej masie wejściowej.
Ćwicz odczyt tabel (wiersz/kolumna), zapisuj wzór w jednej stałej postaci i zawsze wykonuj kontrolę rzędu wielkości. Warto przerobić kilka zadań, gdzie normatyw jest raz w %, a raz w kg/100 kg, żeby nie pomylić jednostek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii mięsa: rozbiór, wykrawanie, klasyfikacja i wydajności
  • Instrukcje zakładowe (normatywy surowcowe) stosowane w danym przedsiębiorstwie
  • Zestawy zadań z obliczeń technologicznych (procenty, uzysk, straty produkcyjne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego