KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 9.
Na podstawie zamieszczonego fragmentu listy płac ustal podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.
Ilustracja przedstawia fragment listy płac, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla technika rachunkowości,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podstawa składki zdrowotnej pracownika to przychód stanowiący podstawę składek społecznych pomniejszony o składki emerytalną, rentową i chorobową finansowane przez pracownika. Z danych listy płac po odjęciu tych potrąceń otrzymuje się 3 347,57 zł. To kwota, od której nalicza się 9% składki.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach kadrowo-płacowych "podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne" nie oznacza ani kwoty brutto, ani kwoty netto do wypłaty. Jest to kwota pośrednia, wyliczana na podstawie danych z listy płac.

Co do zasady podstawę tę ustala się jako przychód, który stanowi podstawę naliczenia składek na ubezpieczenia społeczne, pomniejszony o część składek społecznych finansowanych przez pracownika. W praktyce, czytając listę płac, trzeba więc:

  • odczytać kwotę stanowiącą punkt wyjścia (najczęściej wynagrodzenie brutto lub przychód podlegający oskładkowaniu społecznemu),
  • zidentyfikować potrącenia składek społecznych po stronie pracownika (typowo emerytalna, rentowa i chorobowa),
  • odjąć te potrącenia od podstawy społecznej i otrzymać podstawę zdrowotną.

Poprawna odpowiedź "3 347,57 zł" odpowiada właśnie tej konstrukcji: to wynik po uwzględnieniu potrąceń składek społecznych pracownika, a nie wartość "z nagłówka" listy płac.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? "3 800,00 zł" zwykle odpowiada kwocie brutto/przychodu przed potrąceniami, więc jest zbyt wysokie na podstawę zdrowotną. "3 208,51 zł" może wynikać z odjęcia niewłaściwych pozycji (np. dodatkowych potrąceń, które nie pomniejszają tej podstawy) albo z błędnego odczytu. "2 847,57 zł" sugeruje odjęcie zbyt dużej kwoty (np. potrąceń, które dotyczą już zaliczki podatku lub innych obciążeń), przez co podstawa zostałaby zaniżona.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy wybrana kwota logicznie mieści się między brutto a netto oraz czy różnica względem przychodu odpowiada wyłącznie składkom społecznym finansowanym przez pracownika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To kwota, od której oblicza się składkę na ubezpieczenie zdrowotne. Zwykle jest to przychód podlegający oskładkowaniu społecznemu pomniejszony o składki społeczne finansowane przez pracownika (np. emerytalną, rentową, chorobową).
Brutto to kwota przed potrąceniami. Netto to kwota "do wypłaty" po potrąceniach (składki, podatek, inne). Podstawa zdrowotna jest pośrednia: jest niższa od brutto, ale zwykle wyższa od netto, bo nie uwzględnia wszystkich potrąceń.
Najczęściej są to składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika, wykazywane na liście płac jako potrącenia (np. emerytalna, rentowa, chorobowa). To one "schodzą" z podstawy, zanim ustalisz podstawę zdrowotną.
Bo brutto nie uwzględnia potrąceń składek społecznych pracownika. Podstawa zdrowotna ma odzwierciedlać kwotę po odjęciu tych składek, dlatego jest z reguły mniejsza od brutto. Przyjęcie brutto zawyżyłoby podstawę i samą składkę.
Krok 1: odczytaj przychód/podstawę do składek społecznych.
Krok 2: odczytaj składki społeczne finansowane przez pracownika.
Krok 3: odejmij te składki od kwoty z kroku 1. Otrzymany wynik to podstawa składki zdrowotnej.
Zaliczka na podatek jest potrąceniem z wynagrodzenia, ale co do zasady nie jest tym elementem, który wyznacza podstawę składki zdrowotnej. Podstawę ustala się wcześniej, na etapie po składkach społecznych pracownika, a nie po potrąceniach podatkowych.
Najczęściej wtedy, gdy zdający wybiera kwotę "najbardziej widoczną" (np. brutto 3 800,00 zł) albo myli podstawę z kwotą netto. Drugi typ błędu to odjęcie nie tego, co trzeba: np. uwzględnienie wszystkich potrąceń zamiast tylko składek społecznych pracownika.
Potrzebujesz kwoty stanowiącej podstawę/przychód do ubezpieczeń społecznych oraz pozycji potrąceń składek społecznych finansowanych przez pracownika. Bez tych dwóch grup danych nie da się poprawnie wyliczyć podstawy składki zdrowotnej.
Zwykle nie. Netto jest efektem wielu potrąceń (składki, podatek, czasem inne). Podstawa zdrowotna jest liczona wcześniej i nie obejmuje np. zaliczki podatkowej. Jeśli w jakimś przykładzie wyszłaby równa netto, trzeba dokładnie sprawdzić, czy to nie przypadek lub błąd odczytu.
Ćwicz na kilku listach płac: zaznaczaj kwotę brutto, składki społeczne pracownika i wyliczaj podstawę zdrowotną. Ucz się rozpoznawać nazwy potrąceń oraz kolejność obliczeń. Na egzaminie najpierw odczytaj dane, a dopiero potem licz.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 34% zdających egzamin. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Podstawa składki zdrowotnej pracownika to przychód stanowiący podstawę składek społecznych pomniejszony o składki emerytalną, rentową i chorobową finansowane przez pracownika."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z kadr i płac dla technika ekonomisty (dział: lista płac i składki)
  • Materiały szkoleniowe z naliczania wynagrodzeń (ćwiczenia na listach płac)
  • Instrukcje obsługi programów kadrowo-płacowych używanych w szkołach (moduł płacowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego