KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 39.
Jak nazywa się porównywanie zapisów w środkach ewidencyjnych ze stanem faktycznym dokumentacji w archiwum zakładowym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skontrum to czynność kontrolna polegająca na porównaniu danych w środkach ewidencyjnych z rzeczywistym stanem dokumentacji w archiwum zakładowym. Nie jest to ani porządkowanie (segregacja), ani nadawanie układu rzeczowego (klasyfikacja), ani ustalanie kategorii archiwalnej (kwalifikacja).

Pełne wyjaśnienie:

Sedno pojęcia: skontrum oznacza kontrolę zgodności ewidencji z rzeczywistym stanem zasobu. W praktyce polega na sprawdzeniu, czy to, co wynika z wpisów w środkach ewidencyjnych, odpowiada temu, co faktycznie znajduje się w archiwum zakładowym (np. czy dana jednostka istnieje, gdzie leży, czy ma właściwe oznaczenie).

Dlaczego "Skontrum." jest poprawne: w pytaniu kluczowe jest sformułowanie "porównywanie zapisów w środkach ewidencyjnych ze stanem faktycznym". To opis typowej czynności weryfikacyjnej, a nie opracowania czy selekcji dokumentacji. Skontrum służy wykrywaniu rozbieżności: braków, pomyłek w lokalizacji, błędów w opisach i oznaczeniach.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • "Segregacja." dotyczy porządkowania/rozdzielania dokumentów według przyjętych kryteriów (np. formy, rodzaju spraw, komórek). Nie opisuje kontroli zgodności ewidencji z zasobem.
  • "Klasyfikacja." oznacza przyporządkowanie dokumentacji do klas/oznaczeń w ramach przyjętego układu (np. rzeczowego). Jest elementem systematyzacji akt, ale nie jest porównywaniem ewidencji z rzeczywistością.
  • "Kwalifikacja." wiąże się z ustaleniem wartości i kategorii archiwalnej (np. przechowywanie, brakowanie) oraz zasadami dalszego postępowania z dokumentacją. To inny etap pracy niż kontrola ewidencyjna.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się słowa "porównanie", "kontrola", "zgodność ewidencji ze stanem faktycznym" – myśl o czynności kontrolnej (skontrum), a nie o czynnościach opracowania (klasyfikacja) czy wartościowania (kwalifikacja).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skontrum to kontrola polegająca na porównaniu danych ze środków ewidencyjnych z rzeczywistym stanem dokumentacji w archiwum zakładowym. Celem jest wykrycie rozbieżności (braków, błędów w lokalizacji, niezgodnych opisów) i doprowadzenie ewidencji oraz zasobu do zgodności.
Najczęściej obejmuje sprawdzenie, czy jednostki wykazane w ewidencji istnieją, są kompletne i znajdują się w przypisanym miejscu. Weryfikuje się też oznaczenia, sygnatury i opisy. To typowa czynność kontrolna, a nie porządkowanie czy wartościowanie dokumentacji.
Segregacja dotyczy rozdzielania i porządkowania dokumentów według kryterium (np. rodzaju spraw), natomiast skontrum to kontrola zgodności: ewidencja kontra faktyczny zasób. W segregacji "układasz" akta, a w skontrum "sprawdzasz", czy zapisy o aktach są prawdziwe i aktualne.
Klasyfikacja polega na przyporządkowaniu dokumentów do klas w układzie rzeczowym (oznaczenia, hasła, struktura). Kwalifikacja dotyczy ustalenia wartości i kategorii archiwalnej oraz czasu przechowywania. Obie czynności są inne niż skontrum, bo nie polegają na porównywaniu ewidencji z zasobem.
Wykonuje się je, gdy potrzebna jest kontrola stanu zasobu, np. przy porządkowaniu magazynu, po przenosinach, przed przekazaniem części dokumentacji, po stwierdzeniu niezgodności w udostępnianiu, albo cyklicznie w ramach kontroli wewnętrznej. Konkretna częstotliwość zależy od zasad w jednostce.
Najczęściej ujawniają się: brak jednostki mimo wpisu w ewidencji, jednostka obecna bez ujęcia w ewidencji, błędna lokalizacja, pomylone oznaczenia na grzbietach teczek, niezgodny tytuł lub daty skrajne. Wynikiem skontrum bywa korekta ewidencji i uporządkowanie miejsca przechowywania.
Nie musi. Skontrum odnosi się do porównywania środków ewidencyjnych z zasobem, więc może dotyczyć różnych form ewidencji stosowanych w archiwum zakładowym. Kluczowe jest to, że istnieje zapis ewidencyjny oraz realnie przechowywana dokumentacja, które trzeba ze sobą zestawić.
Należy ustalić przyczynę rozbieżności (np. błędne odłożenie, nieudokumentowane przesunięcie, brak zwrotu po udostępnieniu) i podjąć działania korygujące. Zwykle obejmuje to odnalezienie jednostki, korektę lokalizacji/opisu w ewidencji oraz uporządkowanie oznaczeń, aby zapobiec powtórzeniu błędu.
Szukaj sformułowań typu: "porównanie ewidencji ze stanem faktycznym", "kontrola zgodności zapisów", "weryfikacja środków ewidencyjnych". To sygnały czynności kontrolnej. Gdy pojawia się "kategoria archiwalna" lub "czas przechowywania" – to raczej kwalifikacja, a nie skontrum.
Tak, bo oba pojęcia kojarzą się z kontrolą stanu posiadania. Na egzaminie trzymaj się brzmienia: w skontrum kluczowe jest porównanie danych ewidencyjnych z zasobem. Jeśli pytanie akcentuje "sprawdzanie wpisów" i "zgodność ewidencji" – właściwsze będzie "skontrum".
info

Około 47% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Skontrum to czynność kontrolna polegająca na porównaniu danych w środkach ewidencyjnych z rzeczywistym stanem dokumentacji w archiwum zakładowym."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (glosariuszy archiwalnych/podręczników do archiwum zakładowego) – nie posiadam danych bibliograficznych konkretnego wydania.

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - wiedza ogólna z dziedziny archiwistyki (terminologia i praktyka archiwum zakładowego)
  • Materiały dydaktyczne z przedmiotu: archiwistyka/archiwum zakładowe (glosariusze pojęć w podręcznikach szkolnych) – wymagają wskazania konkretnego tytułu przez ośrodek kształcenia
  • Instrukcje kancelaryjne i archiwalne stosowane w jednostkach organizacyjnych – szczegóły zależą od konkretnej instytucji i dokumentu wewnętrznego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego