KWALIFIKACJA OGR2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 15.
Określ do kiedy najdłużej mogą być przechowane śliwki zebrane na początku października.
Ilustracja przedstawia tabelę z dwiema kolumnami o nagłówkach: 'Gatunek' oraz 'Okres przechowywania'.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli wynika, że śliwki można przechowywać maksymalnie 60 dni. Jeśli zbiór jest na początku października (około 1.10), to 60 dni później wypada około 30.11 (październik ma 31 dni: 30 dni do końca października + 30 dni listopada = 60). Dlatego poprawne jest "do końca listopada".

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie wymaga połączenia dwóch kroków: odczytu danych z tabeli oraz przeliczenia czasu na datę. Z tabeli okresów przechowywania owoców wynika, że dla śliwek maksymalny okres przechowywania to 60 dni (zakres 8–60 dni, gdzie 60 jest wartością graniczną w najlepszych warunkach).

Krok 1: Ustalenie limitu
Wybieramy wartość maksymalną, bo pytanie brzmi: "do kiedy najdłużej…". Limit to 60 dni.

Krok 2: Obliczenie daty końcowej
Zakładamy "początek października" jako około 1 października. Liczymy 60 dni:

  • Od 1.10 do końca października pozostaje 30 dni (bo październik ma 31 dni).
  • Brakuje jeszcze 30 dni, które przypadają w listopadzie.
To daje około 30 listopada, czyli praktycznie do końca listopada.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Do połowy października – to odpowiada raczej bardzo krótkiej trwałości (kilkanaście dni) i nie wykorzystuje maksymalnych 60 dni z tabeli.
  • Do końca grudnia – wymagałoby ok. 90 dni od początku października, co przekracza limit 60 dni.
  • Do połowy stycznia – to jeszcze dłużej niż do końca grudnia, więc tym bardziej wykracza poza maksymalny czas przechowywania.

Wskazówka praktyczna: w zawodowej praktyce trwałość śliwek zależy od odmiany, dojrzałości w chwili zbioru oraz warunków (temperatura ok. 0–4°C i wysoka wilgotność). Jednak w tym zadaniu decydujące są dane tabelaryczne i prawidłowe policzenie dni w miesiącach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw przyjmij datę startu (np. 1 października), potem dodaj liczbę dni z tabeli. W praktyce licz po miesiącach: od 1.10 do 31.10 jest 30 dni, a brakujące 30 dni "wpada" w listopad. Wynik to około 30.11, czyli koniec listopada.
Zakres wynika z różnic odmianowych i warunków: dojrzałość w chwili zbioru, szybkie schłodzenie, temperatura i wilgotność w przechowalni oraz wentylacja. Krótsza wartość dotyczy słabszych warunków lub bardziej dojrzałych owoców, a dłuższa – optymalnych warunków i właściwych odmian.
Oznacza granicę, po której utrzymanie jakości handlowej jest mało prawdopodobne, nawet w dobrych warunkach. To nie gwarancja "zawsze 60 dni", tylko limit dla najlepiej przygotowanej partii: zdrowe owoce, właściwy zbiór, szybkie schłodzenie oraz kontrola temperatury i wilgotności.
W praktyce dąży się do niskiej temperatury (około 0–4°C), wysokiej wilgotności względnej (około 90–95%) oraz dobrej wentylacji. Takie warunki spowalniają oddychanie i dojrzewanie oraz ograniczają ubytki masy. Bez chłodu trwałość śliwek jest dużo krótsza.
Od początku października do końca grudnia mija około 90 dni, a tabela ogranicza czas do 60 dni. To oznacza, że nawet jeśli owoce przetrwają fizycznie, ich jędrność, smak i wygląd zwykle pogorszą się poniżej wymagań handlowych. W zadaniu decyduje maksymalny limit z tabeli.
Etylen jest gazem przyspieszającym dojrzewanie. Śliwki go wydzielają, więc w cieple szybciej miękną i przejrzewają. Chłodzenie i sprawna wymiana powietrza ograniczają tempo tych procesów. Dlatego w przechowalnictwie kluczowe są niska temperatura i odpowiednia wentylacja.
W zadaniach rachunkowych zwykle tak się upraszcza: "początek miesiąca" = około 1. dzień miesiąca. Potem dodaje się czas z tabeli. Ważne jest, by konsekwentnie liczyć dni w miesiącach (październik ma 31 dni), bo to często decyduje o różnicy między końcem listopada a późniejszym terminem.
Najczęstsze są: błędne liczenie dni w miesiącach (pomijanie 31 dni października), mylenie dni z tygodniami, wybieranie odpowiedzi "na oko" bez obliczeń oraz przenoszenie doświadczeń domowych (lodówka kilka dni) na przechowalnię (kilkadziesiąt dni). Pomaga zapis kroków obliczeń.
Decydują m.in.: odmiana, zdrowotność (brak uszkodzeń i gnicia), dojrzałość zbiorcza, szybkość schłodzenia po zbiorze, stabilna niska temperatura, wysoka wilgotność i wentylacja. Im bardziej dojrzałe i uszkodzone owoce oraz im cieplej i sucho, tym bliżej dolnej granicy zakresu.
Ćwicz czytanie tabel (gatunek → okres), rozróżniaj jednostki (dni/tygodnie/miesiące) i rób krótkie obliczenia na kartce. Warto też znać podstawy: rola temperatury, wilgotności i wentylacji oraz wpływ etylenu. Na egzaminie często liczy się umiejętność zastosowania danych z tabeli.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Z tabeli wynika, że śliwki można przechowywać maksymalnie 60 dni."

Źródła:

  • Ilustracja do pytania: tabela "Gatunek / Okres przechowywania" (wiersz: "śliwki – 8–60 dni") – opis zweryfikowany w danych wejściowych zadania.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z sadownictwa dotyczące pozbiorczego obchodzenia się z owocami pestkowymi
  • Materiały dydaktyczne o przechowalnictwie owoców (temperatura, wilgotność względna, wentylacja, etylen)
  • Ćwiczenia rachunkowe: przeliczanie okresów przechowywania (dni/tygodnie/miesiące) na daty w kalendarzu

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego