KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2016 (test 2)

PYTANIE NR 8.
Które parametry techniczne określają stycznik przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia stycznik elektryczny marki Eaton, model Z-SCH230/40-31, umieszczony obok tabeli z parametrami
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Parametry stycznika odczytuje się z oznaczeń na obudowie i po zaciskach.
Widoczny jest prąd znamionowy pracy In = 40 A (AC1). Układ zacisków głównych wskazuje 3 styki NO, a zaciski pomocnicze 21–22 oznaczają 1 styk NC. Dlatego poprawny wariant to: 40 A, 3 NO, 1 NC.

Pełne wyjaśnienie:

Stycznik modułowy dobiera się i identyfikuje głównie na podstawie danych znamionowych umieszczonych na obudowie oraz konfiguracji zacisków.

1) Znamionowy prąd pracy (In)
Z oznaczenia na styczniku odczytuje się In = 40 A. Jest to maksymalny prąd ciągły, jaki może przenosić tor główny w zadanej kategorii użytkowania. Wskazanie AC1 oznacza kategorię dla obciążeń zasadniczo rezystancyjnych, więc parametr In odnosi się do takiego sposobu pracy.

2) Liczba styków NO (normalnie otwartych)
Styki główne w typowym styczniku modułowym są stykami NO – zwierają po zadziałaniu cewki. Zestaw zacisków głównych (pary torów prądowych) odpowiada tu 3 styków NO.

3) Liczba styków NC (normalnie zamkniętych)
O obecności styku pomocniczego NC świadczą oznaczenia zacisków. Standardowo styk NC jest opisywany jako 21–22 (kolejne pary to np. 31–32). Skoro na aparacie występuje para 21/22, oznacza to 1 styk NC.

Dlaczego pozostałe warianty są niepoprawne?

  • 31 A zamiast 40 A – nie zgadza się z oznaczeniem In na obudowie.
  • 4 NO, 0 NC – przeczy obecności zacisków 21–22, które identyfikują styk NC.
  • 40 A, 4 NO, 0 NC – choć In się zgadza, liczba i typ styków nie odpowiadają oznaczeniom zacisków pomocniczych.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odczytaj In, potem policz tory główne (NO), a na końcu sprawdź, czy występują zaciski typu 21–22 (NC) lub 13–14 (NO). To ogranicza ryzyko pomylenia konfiguracji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
In to znamionowy prąd pracy torów głównych stycznika, czyli maksymalny prąd ciągły, jaki mogą przenosić styki w określonej kategorii użytkowania (np. AC1). Nie jest to prąd cewki sterującej, tylko obciążenia przełączanego przez stycznik.
Najczęściej styki główne stycznika są stykami NO. Liczbę NO rozpoznasz po liczbie torów głównych (par zacisków prądowych) przeznaczonych do zasilania odbiornika. Trzeba odróżnić je od zacisków cewki (A1/A2) i zacisków pomocniczych.
Para zacisków 21–22 to standardowe oznaczenie styku NC (normalnie zamkniętego), który rozłącza się po załączeniu cewki stycznika. Jeśli na aparacie widzisz 21 i 22, możesz przyjąć, że jest dostępny co najmniej jeden styk pomocniczy NC.
AC1 określa kategorię użytkowania, czyli rodzaj obciążenia i warunki łączenia, dla których podano prąd znamionowy. AC1 dotyczy obciążeń głównie rezystancyjnych. In może się różnić dla innych kategorii (np. przy obciążeniach indukcyjnych), dlatego oznaczenie AC1 doprecyzowuje znaczenie podanej wartości.
Zapis typu 230 V~ 50 Hz na obudowie stycznika najczęściej odnosi się do napięcia cewki sterującej (zasilanie A1/A2), a nie do napięcia obciążenia. To częsty błąd na egzaminie: In opisuje tory prądowe, a 230 V zwykle opisuje sterowanie.
Typowe pomyłki to: mylenie prądu In z parametrami cewki, nieuwzględnienie różnicy NO/NC, zliczanie zacisków A1/A2 jako styków, oraz ignorowanie oznaczeń 21–22 wskazujących NC. Pomaga zasada: najpierw In, potem tory główne, na końcu styki pomocnicze.
W praktyce wybiera się stycznik o In nie mniejszym niż prąd obciążenia w danej kategorii. Dla 35 A (AC1) typowym wyborem będzie stycznik o In 40 A (AC1), bo zapewnia zapas. Dodatkowo sprawdza się liczbę torów (np. 3) i potrzebne styki pomocnicze NO/NC.
Styk pomocniczy NC wykorzystuje się m.in. do blokad i logiki bezpieczeństwa (np. przerwanie obwodu sterowania po zadziałaniu stycznika) albo do sygnalizacji stanu. W układach towarzyszących instalacji gazowej może pełnić rolę elementu kontroli i nadzoru pracy urządzeń pomocniczych.
Ui to znamionowe napięcie izolacji aparatu. Informuje o poziomie napięcia, dla którego zaprojektowano izolację wewnętrzną stycznika, co ma znaczenie dla doboru w rozdzielnicy i bezpieczeństwa. Ui nie jest napięciem cewki ani bezpośrednim parametrem przenoszonego obciążenia.
Ćwicz na zdjęciach i kartach katalogowych: wyszukuj In, napięcie cewki, kategorie AC, oraz oznaczenia zacisków (A1/A2, 13–14, 21–22). Rób krótką checklistę odczytu: prąd, napięcie sterowania, liczba torów, styki pomocnicze. To minimalizuje pomyłki na egzaminie.
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Parametry stycznika odczytuje się z oznaczeń na obudowie i po zaciskach.Widoczny jest prąd znamionowy pracy In = 40 A (AC1)."

Źródła:

  • PN-EN 60947-4-1 (Aparatura rozdzielcza i sterownicza niskonapięciowa – Styczniki i rozruszniki silnikowe): postanowienia dotyczące oznaczeń i parametrów znamionowych (In, kategorie użytkowania AC).

Materiały:

  • Karty katalogowe producentów styczników modułowych (sekcje: In, kategorie użytkowania, konfiguracje styków)
  • Podręczniki z podstaw elektrotechniki w zakresie aparatury łączeniowej (styczniki, przekaźniki)
  • Materiały szkoleniowe z czytania oznaczeń zacisków i schematów sterowania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego