W sytuacji, gdy kwas azotowy(V) rozleje się na odzież roboczą podczas analizy chemicznej, priorytetem jest natychmiastowe przerwanie kontaktu substancji z ciałem. Dlatego odpowiedź "Zdjąć odzież roboczą." jest właściwa: tkanina może zatrzymywać odczynnik, wydłużać czas działania na skórę i prowadzić do narastania uszkodzeń chemicznych.
Po zdjęciu skażonej odzieży standardowo kolejnym krokiem (organizacyjnie) bywa intensywne płukanie narażonych miejsc wodą oraz zgłoszenie zdarzenia zgodnie z procedurą zakładową i kartą charakterystyki. Jednak w tym pytaniu sprawdzany jest pierwszy, kluczowy etap: usunąć źródło ekspozycji.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe w formie podanej w odpowiedziach?
- "Polać ubranie obficie wodą." – samo polewanie odzieży, gdy jest ona na ciele, może spowodować spływanie kwasu, zwiększenie powierzchni kontaktu i ryzyko rozprysków. Płukanie ma sens przede wszystkim po odizolowaniu skóry od skażonej tkaniny.
- "Zdezynfekować odzież roboczą." – dezynfekcja dotyczy zagrożeń biologicznych; nie rozwiązuje problemu ekspozycji chemicznej i nie jest działaniem ratunkowym w tej sytuacji.
- "Polać ubranie roztworem zasady." – neutralizacja na odzieży niesie ryzyko gwałtownej reakcji, wydzielania ciepła i rozprysków. W pierwszej pomocy nie zakłada się takiego działania na człowieku, jeśli nie wynika to jednoznacznie z procedur i SDS.
Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: najpierw usuń czynnik narażenia (zdejmij skażoną odzież), potem płucz i wzywaj pomoc zgodnie z procedurą. To minimalizuje czas kontaktu substancji ze skórą.
