KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 27.
Przedstawione okno programu geodezyjnego służy do obliczenia współrzędnych X, Y punktów pomierzonych metodą
Ilustracja przedstawia okno programu geodezyjnego, które służy do obliczania współrzędnych X, Y punktów pomierzonych metodą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wcięcie wstecz (resekcja) służy do wyznaczenia współrzędnych stanowiska/punktu nieznanego na podstawie obserwacji do punktów o znanych współrzędnych. Okno obliczeniowe programu przeznaczone do takiej procedury prowadzi do obliczenia X, Y punktów pomierzonych właśnie tą metodą, a nie wcięciami "w przód".

Pełne wyjaśnienie:

Metoda wcięcia wstecz (często opisywana też jako resekcja) polega na tym, że punkt o nieznanych współrzędnych wyznacza się na podstawie nawiązania do punktów o współrzędnych znanych. W praktyce geodezyjnej jest to typowe w sytuacji, gdy instrument ustawiono w miejscu, którego X, Y nie są wcześniej określone, a w zasięgu widoczności znajdują się punkty osnowy lub inne punkty kontrolne.

Jeżeli przedstawione w programie okno dotyczy obliczenia współrzędnych X, Y dla punktów "pomierzonych metodą …", to wybór "wcięcia wstecz" jest uzasadniony wtedy, gdy algorytm zakłada obliczenie punktu/stanowiska z obserwacji do znanych punktów odniesienia (np. kierunki, kąty, czasem także odległości – zależnie od odmiany i implementacji w programie).

  • Odpowiedź "wcięcia liniowego" jest nieadekwatna, gdy procedura nie opiera się wyłącznie na samych odległościach do punktów znanych (typowo do wyznaczenia punktu wymagane są odpowiednie dane i geometria, a w wielu przypadkach pojawiają się też obserwacje kątowe).
  • Odpowiedź "wcięcia kątowego w przód" dotyczy sytuacji odwrotnej: punkt wyznacza się "w przód" z punktów znanych, a nie przez wyznaczenie stanowiska/punktu nieznanego z nawiązania wstecz.
  • Odpowiedź "wcięcia kątowo-liniowego" opisuje metodę mieszaną (kąty i odległości), ale sama obecność różnych typów obserwacji nie przesądza o kierunku zadania. O tym, czy jest to "wstecz", decyduje to, że niewiadomą są współrzędne punktu/stanowiska, a dane pochodzą z nawiązania do punktów znanych.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozpoznawaj metodę po tym, co jest niewiadomą (współrzędne stanowiska/punktu) i do czego wykonuje się obserwacje (punkty o znanych współrzędnych). To pomaga uniknąć mylenia "w przód" i "wstecz", nawet gdy program używa różnych nazw modułów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wcięcie wstecz (resekcja) to metoda wyznaczania współrzędnych punktu o nieznanym położeniu na podstawie obserwacji wykonanych do punktów o znanych współrzędnych. Najczęściej dotyczy ustalenia położenia stanowiska instrumentu, gdy nie stoi on na punkcie o znanych X, Y.
Potrzebne są dane nawiązania do punktów znanych (np. kierunki/ kąty, a czasem także odległości – zależnie od wariantu) oraz współrzędne tych punktów odniesienia. Program obliczeniowy wykorzystuje te obserwacje do wyznaczenia X, Y punktu niewiadomego i oceny jakości dopasowania.
Określenie "resekcja" bywa używane zamiennie z "wcięciem wstecz", bo opisuje to samo zadanie: wyznaczenie położenia stanowiska/punktu niewiadomego przez "cofnięcie" się do znanych punktów. W praktyce oba terminy spotkasz w podręcznikach i w modułach programów geodezyjnych.
Różnica dotyczy kierunku zadania. We wcięciu wstecz niewiadomą są współrzędne stanowiska/punktu, a obserwacje prowadzi się do punktów o znanych współrzędnych. We wcięciu w przód punkt wyznacza się z punktów znanych (np. z dwóch stanowisk), czyli "idzie się" od znanego do nieznanego.
Stosuje się je, gdy instrument trzeba ustawić w dogodnym miejscu (np. dla widoczności szczegółów), ale nie ma tam punktu o znanych współrzędnych. Wtedy nawiązuje się na widoczne punkty osnowy lub punkty kontrolne i oblicza położenie stanowiska, aby poprawnie wyznaczać X, Y mierzonych punktów.
W ujęciu definicyjnym "liniowe" odnosi się do wykorzystania odległości, ale w zadaniach praktycznych ważna jest też geometria i warunki jednoznaczności rozwiązania. Jeśli okno programu dotyczy resekcji/wyznaczenia stanowiska, sama informacja o odległościach zwykle nie opisuje właściwie metody.
Najczęstsze błędy to mylenie "w przód" z "wstecz" (bo nazwy są podobne) oraz wybieranie opcji po samym słowie "kątowe" lub "liniowe". Warto sprawdzać, czy program prosi o współrzędne punktów nawiązania i czy oblicza położenie stanowiska/punktu niewiadomego.
Sprawdza się przede wszystkim reszty/dopasowanie (jeśli program je podaje), geometrię nawiązania (punkty nie powinny leżeć prawie na jednej prostej względem stanowiska) oraz zgodność z dodatkowymi punktami kontrolnymi. W praktyce pomaga też porównanie z niezależnym pomiarem lub inną metodą wyznaczenia stanowiska.
W wielu przypadkach dwa punkty mogą być niewystarczające albo dawać rozwiązania niejednoznaczne i słabo kontrolowalne, zależnie od typu obserwacji i geometrii. Zastosowanie większej liczby punktów nawiązania zwykle poprawia kontrolę i umożliwia ocenę jakości obliczeń w programie.
Ucz się rozpoznawania metod po schemacie: co jest niewiadomą, jakie obserwacje są użyte i jakie dane wejściowe podaje się do programu. Przećwicz kilka typowych sytuacji terenowych (stanowisko nieznane, punkty osnowy widoczne) i powiąż je z nazwami funkcji w oprogramowaniu.
info

Statystycznie 35% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Wcięcie wstecz (resekcja) służy do wyznaczenia współrzędnych stanowiska/punktu nieznanego na podstawie obserwacji do punktów o znanych współrzędnych."

Materiały:

  • Skrypty/podręczniki z geodezji inżynieryjnej dotyczące wcięć i resekcji (rozdziały o wyznaczaniu stanowiska i współrzędnych)
  • Instrukcje lub poradniki do używanego oprogramowania geodezyjnego (sekcja: resekcja / wcięcie wstecz / wyznaczanie stanowiska)
  • Zestawy zadań rachunkowych z geodezji: obliczenia współrzędnych z obserwacji kątowych i/lub liniowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego