KWALIFIKACJA ELE2 - TEST WIEDZY NR 13

PYTANIE NR 24.
Rozważ następującą tabelę, która przedstawia specyfikacje różnych typów maszyn elektrycznych:
Typ maszyny Moc (kW) Prędkość obrotowa (rpm)
Typ A 5 1500
Typ B 10 3000
Typ C 15 4500
Który typ maszyny elektrycznej wybierzesz do zastosowania w systemie, który wymaga mocy 10 kW i prędkości obrotowej 3000 rpm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
System wymaga mocy 10 kW oraz prędkości 3000 rpm. W tabeli tylko Typ B ma jednocześnie 10 kW i 3000 rpm. Typ A ma zbyt małą moc i prędkość, a Typ C ma inne (większe) wartości niż wymagane, więc nie spełnia warunku dopasowania.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba wybrać typ maszyny, której parametry odpowiadają wymaganiom systemu: moc 10 kW oraz prędkość obrotowa 3000 rpm. To typowe polecenie z zakresu doboru urządzenia na podstawie danych katalogowych/tabelarycznych.

Krok 1: odczytaj wymagania
Wymagane są dwie cechy jednocześnie: 10 kW oraz 3000 rpm. Oba warunki muszą być spełnione równocześnie, bo pytanie dotyczy konkretnego zastosowania o zdefiniowanych parametrach.

Krok 2: porównaj z tabelą

  • Typ A: 5 kW i 1500 rpm. Nie spełnia warunku mocy (za mała) i nie spełnia warunku prędkości (za mała).
  • Typ B: 10 kW i 3000 rpm. To dokładnie odpowiada wymaganiom, więc jest poprawnym wyborem.
  • Typ C: 15 kW i 4500 rpm. Choć moc jest większa niż 10 kW, to nie jest zgodna z wymaganiem (pytanie nie mówi "co najmniej 10 kW", tylko wymaga 10 kW). Prędkość również jest inna niż 3000 rpm, więc nie pasuje.

Dlaczego "Żaden z powyższych" jest błędne?
Ponieważ wśród podanych opcji istnieje typ spełniający oba kryteria (Typ B). Odpowiedź "Żaden z powyższych" byłaby poprawna tylko wtedy, gdyby żaden wiersz nie odpowiadał wymaganym wartościom.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z doborem urządzenia zawsze sprawdzaj wszystkie wymagane parametry (tu: moc i rpm). Częsty błąd to wybranie odpowiedzi po dopasowaniu tylko jednej kolumny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Moc 10 kW to wartość mocy, jaką urządzenie ma dostarczyć/oddawać w danych warunkach pracy. Przy doborze porównujesz wymaganą moc z mocą w tabeli lub na tabliczce znamionowej. Jeśli wymaganie jest "10 kW", szukasz pozycji zgodnej z tą wartością, a nie tylko "większej".
3000 rpm to 3000 obrotów na minutę (prędkość obrotowa wału). Jest kluczowa, gdy napęd musi współpracować z przekładnią, pompą, wentylatorem lub procesem technologicznym o określonej prędkości. Zbyt mała lub zbyt duża prędkość może pogorszyć pracę układu.
Najpierw zaznacz wymagane parametry (tu: 10 kW i 3000 rpm), a potem szukaj w tabeli wiersza, w którym obie wartości pasują jednocześnie. Dobrym sposobem jest porównywanie kolumn po kolei: najpierw moc, potem prędkość (lub odwrotnie), aby nie pominąć kryterium.
Większa moc nie oznacza automatycznie poprawnego doboru, bo zadanie wymaga konkretnego zestawu parametrów. "Typ C" ma inną prędkość (4500 rpm zamiast 3000 rpm) i inną moc (15 kW zamiast 10 kW). Jeżeli pytanie nie używa sformułowania "co najmniej", należy dopasować wartości zgodnie z wymaganiem.
Zależy od treści pytania. Jeśli jest "wymaga mocy 10 kW", to zwykle oczekuje się dokładnego dopasowania do danych w tabeli. Gdyby było "minimum 10 kW" albo "nie mniej niż 10 kW", wtedy moc większa mogłaby być akceptowalna. Na egzaminie zwracaj uwagę na takie kwalifikatory.
Najczęstsze błędy to: sprawdzenie tylko jednej kolumny (np. samej mocy), przeoczenie jednostek, pomylenie wartości liczbowych przez pośpiech oraz przyjęcie zasady "większe = lepsze" bez analizy wymagań. Warto na końcu jeszcze raz porównać oba parametry dla wybranego typu.
W testach zamkniętych często wtedy poprawna jest odpowiedź w stylu "Żaden z powyższych". W praktyce technicznej szuka się najbliższego wariantu, rozważa tolerancje, przekładnie, falownik lub zmianę konfiguracji napędu. Na egzaminie jednak trzymaj się tego, co wynika wprost z polecenia i opcji.
Bo układ napędowy musi spełniać wymagania procesu jako całości. Moc mówi o zdolności do wykonania pracy/napędzenia obciążenia, a prędkość o dopasowaniu do mechaniki i technologii. Spełnienie tylko jednego warunku może skutkować przegrzewaniem, niewłaściwą wydajnością lub niezgodnością z wymaganiami systemu.
Tabela działa jak skrócona karta katalogowa. Na tabliczce znamionowej zwykle znajdziesz m.in. moc (kW), prędkość (obr/min), napięcie i prąd. Zasada jest ta sama: porównujesz wymagania projektu z danymi znamionowymi i wybierasz urządzenie, które spełnia kluczowe parametry pracy.
Gdy po sprawdzeniu wszystkich opcji okazuje się, że żadna nie spełnia warunków z polecenia (np. brakuje wymaganego rpm albo mocy). Tę odpowiedź wybiera się po realnej weryfikacji tabeli, a nie "na wyczucie". Jeśli istnieje choć jedna pasująca pozycja, "Żaden z powyższych" jest błędne.
info

Statystycznie 76% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "System wymaga mocy 10 kW oraz prędkości 3000 rpm."

Źródła:

  • PN-EN IEC 60034-1:2018-11, Maszyny elektryczne wirujące – Część 1: Dane znamionowe i właściwości eksploatacyjne
  • Stephen J. Chapman, "Electric Machinery Fundamentals", 5th edition, rozdziały dot. wielkości znamionowych i prędkości

Materiały:

  • Podstawy elektrotechniki: wielkości i jednostki (moc, prędkość obrotowa)
  • Podstawy maszyn elektrycznych: parametry znamionowe i dobór
  • Ćwiczenia z czytania tabliczek znamionowych i kart katalogowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego