Szczotki w maszynach elektrycznych służą głównie do przekazywania prądu do części wirującej oraz/lub do komutacji (mechanicznej zmiany połączeń uzwojeń w czasie obrotu). Dlatego klasycznym przykładem maszyny, w której szczotki są elementem koniecznym, jest silnik prądu stałego: prąd do wirnika doprowadza się przez szczotki współpracujące z komutatorem.
Silnik indukcyjny w najczęściej spotykanej wersji klatkowej nie potrzebuje szczotek, ponieważ prądy w wirniku powstają na drodze indukcji elektromagnetycznej, a nie są doprowadzane z zewnątrz przez elementy ślizgowe.
W przypadku silnika synchronicznego kluczowe jest rozróżnienie między tym, co jest potrzebne "z zasady działania", a tym, co bywa spotykane w wybranych wykonaniach. W podejściu egzaminacyjnym i w typowych zastosowaniach przemysłowych silnik synchroniczny jest ujmowany jako maszyna, która nie wymaga szczotek do pracy, bo nie ma komutatora, a wzbudzenie może być realizowane w sposób bezszczotkowy (np. przez układ wzbudnicy/układy elektroniczne).
- Odpowiedź "Tak" jest błędna, bo sugeruje, że szczotki są elementem obowiązkowym dla silnika synchronicznego, jak w maszynie prądu stałego.
- Odpowiedź "Tylko w niektórych przypadkach" bywa intuicyjnie kusząca (istnieją konstrukcje z doprowadzeniem prądu wzbudzenia do wirnika), ale w formule zadania oczekiwana jest jednoznaczna kwalifikacja typu maszyny, a nie opis wyjątków konstrukcyjnych.
- Odpowiedź "Brak danych" jest niepoprawna, ponieważ pytanie sprawdza wiedzę o budowie i cechach typów maszyn, a znak zapytania w tabeli oznacza pole do uzupełnienia.
Wskazówka do nauki: szczotki + komutator kojarz przede wszystkim z maszynami prądu stałego. Dla większości popularnych napędów AC (indukcyjnych i synchronicznych) przyjmuje się brak szczotek jako cechę eksploatacyjną, o ile nie wskazano specjalnego wykonania.
