KWALIFIKACJA ELE10 - TEST WIEDZY NR 1

W bazie jest mniej pytań spełniających podane kryteria niż wybrano. Wylosowano 39 pytań.
PYTANIE NR 1.
Rozważ następujący układ elektryczny: bateria o napięciu 12V jest podłączona do dwóch rezystorów połączonych szeregowo, o wartościach 4Ω i 8Ω. Określ, jaki prąd płynie przez układ.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W połączeniu szeregowym rezystancje się sumują: Rz = 4 Ω + 8 Ω = 12 Ω. Następnie stosuje się prawo Ohma: I = U/Rz, więc I = 12 V / 12 Ω = 1 A. Taki sam prąd płynie przez każdy element połączony szeregowo.

Pełne wyjaśnienie:

W obwodzie prądu stałego z dwoma rezystorami połączonymi szeregowo przez oba elementy płynie to samo natężenie prądu. Najpierw trzeba więc wyznaczyć rezystancję zastępczą całego układu.

1) Rezystancja zastępcza połączenia szeregowego
W szeregu opory dodają się:
Rz = R1 + R2
Rz = 4 Ω + 8 Ω = 12 Ω

2) Zastosowanie prawa Ohma
Prawo Ohma wiąże napięcie, prąd i opór zależnością:
U = I · R, czyli I = U / R.
Podstawiając dane dla całego obwodu:
I = 12 V / 12 Ω = 1 A

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • 1,5 A odpowiadałoby oporowi zastępczemu 8 Ω (bo 12 V / 8 Ω = 1,5 A), co sugeruje pominięcie jednego rezystora lub błędne wzięcie tylko większego oporu.
  • 2 A oznaczałoby Rz = 6 Ω; taki wynik może się pojawić, gdy ktoś omyłkowo liczy "średnią" oporów albo wykonuje niewłaściwe przekształcenia.
  • 3 A dawałoby Rz = 4 Ω, co zwykle jest skutkiem wzięcia wyłącznie mniejszego oporu (R1) zamiast sumy w szeregu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zacznij od rozpoznania typu połączenia. Dla szeregu zapamiętaj prostą regułę: "szereg = suma oporów", a dopiero potem licz prąd z I = U/Rz. Dodatkowa kontrola: wynik 1 A jest logiczny, bo całkowity opór (12 Ω) nie jest mały, więc prąd z 12 V nie powinien być "duży".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W połączeniu szeregowym rezystancje zawsze się sumują: Rz = R1 + R2 + ... To wynika z tego, że prąd jest ten sam w całym szeregu, a spadki napięć na elementach dodają się do napięcia źródła.
Połączenie szeregowe oznacza, że elementy są wpięte "jeden za drugim", tworząc jedną drogę przepływu prądu. Skutek praktyczny: to samo natężenie prądu płynie przez każdy rezystor, a napięcie dzieli się na spadki na poszczególnych oporach.
Bo w szeregu jest tylko jedna gałąź. Ładunek elektryczny nie ma gdzie "uciec" ani rozdzielić się na inne drogi, więc zgodnie z zasadą ciągłości przepływu tyle samo prądu wpływa do każdego elementu, ile z niego wypływa.
Najpierw wyznacz opór (najlepiej opór zastępczy całego obwodu), a potem użyj zależności I = U / R. U podajesz w woltach, R w omach, a wynik I otrzymujesz w amperach. To podstawowy schemat rozwiązywania zadań z obwodów DC.
Najczęściej myli się połączenia i liczy opór zastępczy nie tą regułą, co trzeba. W szeregu opory się dodaje, a w równoległym sumuje się odwrotności. Na egzaminie warto zawsze zrobić krok kontrolny: czy wynik Rz ma sens (w szeregu musi być większy od każdego z oporów).
Użyj kontroli "rząd wielkości": jeśli napięcie to 12 V, a opór całkowity jest kilkanaście omów, to prąd będzie około 1 A (bo 12/12=1). Gdyby wyszło 3 A, oznaczałoby to opór około 4 Ω, czyli jakby drugi rezystor nie istniał.
Podstawowe jednostki to: napięcie w woltach (V), natężenie w amperach (A) i rezystancja w omach (Ω). Dobra praktyka: po każdym przekształceniu sprawdź jednostki, bo często ujawnia to błąd w podstawieniu lub wzorze.
Napięcie źródła "rozkłada się" na spadki napięć na kolejnych elementach. W szeregu, idąc od minusa do plusa źródła, sumujesz spadki na rezystorach i otrzymujesz napięcie zasilania. To spójne z energią: źródło dostarcza energię, a rezystory ją rozpraszają.
Takie obwody pojawiają się w układach pomocniczych i pomiarowych, np. w dzielnikach napięcia, elementach grzejnych łączonych w sekcje, czy w torach sygnałowych. Umiejętność policzenia prądu pozwala dobrać zabezpieczenia i ocenić obciążenie źródła.
Trzy kroki: (1) rozpoznaj typ połączenia, (2) policz Rz, (3) policz I = U/Rz. Na końcu zrób kontrolę: w szeregu Rz musi być większe niż największy pojedynczy opór, a prąd nie powinien "rosnąć" po dodaniu kolejnego rezystora.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "W połączeniu szeregowym rezystancje się sumują: Rz = 4 Ω + 8 Ω = 12 Ω."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Prawo Ohma" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_Ohma (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (pl): "Rezystor" (sekcja o łączeniu rezystorów) — https://pl.wikipedia.org/wiki/Rezystor (dostęp: 2026-03-01)
  • All About Circuits: "Series Resistors" — https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-5/series-resistors/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw elektrotechniki (dział: obwody prądu stałego i prawo Ohma)
  • Zbiór zadań z elektrotechniki: obliczenia w obwodach szeregowych i równoległych
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji technik energetyk: podstawy pomiarów i obliczeń obwodów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego