KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 28.
W którym roku najwcześniej można wybrakować Dokumentację księgową (kat. B5), wytworzoną w 2020 roku?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kategoria B5 oznacza obowiązek przechowywania dokumentacji przez 5 pełnych lat.
Dokumentacja wytworzona w 2020 r. ma okres liczony w pełnych latach po zakończeniu roku, więc 5 lat upływa z końcem 2025 r. Najwcześniejszym rokiem brakowania jest zatem 2026.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenie B5 informuje, że dokumentacja ma charakter niearchiwalny, ale musi być przechowywana przez 5 pełnych lat. Dopiero po upływie tego okresu można rozważać brakowanie, czyli wyłączenie dokumentacji z zasobu i przeznaczenie jej do zniszczenia zgodnie z procedurami obowiązującymi w danej jednostce.

W praktyce archiwum zakładowego kluczowe jest poprawne liczenie okresu przechowywania. Dla rocznika 2020 oznacza to, że lata "B5" obejmują pełne lata następujące po roku, którego dotyczy rocznik dokumentacji. W konsekwencji okres 5 lat kończy się wraz z końcem roku 2025, a najwcześniejszym rokiem, w którym można dokonać brakowania, jest 2026.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "W 2025 roku." – to typowy błąd skracający okres przechowywania. Przy B5 nie wolno "ucinać" pełnych lat; 2025 to jeszcze rok, w którym okres przechowywania dla rocznika 2020 trwa.
  • "W 2027 roku." – to podejście zbyt ostrożne: wydłuża przechowywanie ponad wymagane minimum, co może generować zbędne koszty magazynowania i pracy.
  • "W 2028 roku." – analogicznie, to niepotrzebne dalsze przesuwanie brakowania, niewynikające z samej kategorii B5.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o kategoriach B najpierw ustal rocznik dokumentacji, potem zastosuj zasadę "pełnych lat", a dopiero na końcu wskaż najwcześniejszy rok, w którym można rozpocząć brakowanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kategoria B5 oznacza dokumentację niearchiwalną, którą należy przechowywać przez 5 lat (w pełnych latach). Po upływie tego okresu można ją przeznaczyć do brakowania, ale tylko zgodnie z przyjętą procedurą (spisy, zgody, protokoły).
Okres przechowywania dla rocznika liczy się jako pełne lata następujące po roku, którego dotyczy dokumentacja. Dla 2020 r. pięć pełnych lat mija z końcem 2025 r., więc najwcześniejszy rok brakowania to 2026.
Rok 2025 jest jeszcze częścią wymaganego okresu przechowywania, gdy liczymy go w pełnych latach dla rocznika 2020. Brakowanie w 2025 r. oznaczałoby skrócenie okresu przechowywania poniżej minimum i ryzyko naruszenia zasad postępowania z dokumentacją.
Najwcześniejszym rokiem brakowania dokumentacji B5 wytworzonej w 2020 r. jest 2026. Wynika to z zasady, że 5-letni okres przechowywania upływa z końcem 2025 r., a dopiero potem można rozpocząć brakowanie.
Nie. Kategoria B5 określa minimalny czas przechowywania, ale brakowanie wymaga wykonania czynności archiwalnych (np. sporządzenia spisu, oceny kompletności, wyłączenia z ewidencji) i zastosowania procedur przyjętych w archiwum zakładowym.
Najczęstsze błędy to: mechaniczne dodanie 5 do roku (np. 2020→2025), pomijanie zasady pełnych lat dla rocznika oraz mylenie reguł archiwalnych z innymi terminami (np. podatkowymi). Na egzaminie zawsze przelicz pełne lata i wskaż najwcześniejszy rok.
Brakowanie to formalne wyłączenie dokumentacji niearchiwalnej z zasobu i przeznaczenie jej do zniszczenia po upływie okresu przechowywania. Obejmuje m.in. kwalifikację, przygotowanie dokumentacji, sporządzenie wykazów/spisów i udokumentowanie czynności.
Tak. B5 wskazuje minimum. Jednostka może przechowywać dokumenty dłużej z przyczyn organizacyjnych, kontrolnych lub dowodowych. Trzeba jednak pamiętać, że dłuższe przechowywanie zwiększa koszty magazynowania i obciążenie archiwum, więc warto planować brakowanie rocznikami.
Ćwicz na przykładach roczników i różnych kategorii (B2, B5, B10). Zapisuj sobie oś czasu: rocznik → pełne lata → rok końca okresu → najwcześniejszy rok brakowania. Ucz się też definicji: kategoria, rocznik, okres przechowywania, brakowanie.
Kategoria A oznacza materiały archiwalne przechowywane wieczyście, których co do zasady nie brakujemy. Kategoria B dotyczy dokumentacji niearchiwalnej przechowywanej przez określony czas (np. B5), po którym może zostać wybrakowana zgodnie z procedurą.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (tytuł aktu prawnego – podstawa ogólna dla postępowania z dokumentacją w archiwistyce zakładowej)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z archiwistyki zakładowej (kategorie archiwalne, brakowanie, okresy przechowywania)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące instrukcji kancelaryjnej i archiwum zakładowego stosowane w jednostkach organizacyjnych
  • Ćwiczenia z liczenia okresów przechowywania dla różnych kategorii B (B2, B5, B10 itp.)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego