W zapisie 1 : 3 : 6 liczby nie oznaczają metrów sześciennych, tylko liczbę "części" (udziałów) poszczególnych suchych składników w mieszance. W takim zadaniu kluczowe jest powiązanie znanej objętości jednego składnika z odpowiadającą mu liczbą części.
Skoro zaplanowano 4 m3 żwiru, a w proporcji żwir ma 6 części, to:
- 6 części = 4 m3
- 1 część = 4/6 m3
Piasek w tej samej proporcji ma 3 części, więc jego objętość wyniesie:
- piasek = 3 · (4/6) m3 = 12/6 m3 = 2 m3
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "1 m3" wynika zwykle z błędu odwrócenia zależności (np. dzielenia 4 przez 4 lub przez 3) albo z potraktowania "3" jako gotowej objętości.
- "3 m3" to typowy efekt mylenia liczby części (3) z jednostką objętości (m3), bez przeliczenia skali proporcji do rzeczywistych objętości.
- "6 m3" może być skutkiem zakotwiczenia na największej liczbie w proporcji (6) i błędnego przekonania, że odpowiada ona największej objętości w m3, niezależnie od danych z zadania.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal ile wynosi 1 część na podstawie składnika, którego objętość jest podana, a dopiero potem mnoż przez liczbę części pozostałych składników.