W silniku indukcyjnym trójfazowym prawidłowy rozruch wymaga zasilania trzema fazami o właściwych wartościach i przesunięciach. Zanik napięcia w jednej fazie (tzw. praca na dwóch fazach / asymetria) powoduje, że pole wirujące jest silnie zaburzone, a wartości prądów w pozostałych fazach rosną nierównomiernie. W praktyce dostępny moment elektromagnetyczny w rozruchu wyraźnie maleje.
Jeżeli po ponownym załączeniu zasilania silnik jest obciążony momentem znamionowym Mn, to do ruszenia potrzebuje momentu rozruchowego większego od momentu obciążenia (z odpowiednim zapasem). Przy zaniku jednej fazy ten warunek zwykle nie jest spełniony, więc silnik nie uzyska przyspieszenia do prędkości roboczej i w konsekwencji nie uruchomi się (może tylko buczeć, pobierać duży prąd i szybko się nagrzewać, jeśli nie zadziałają zabezpieczenia).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "będzie wirował z małą prędkością" – to opis niejednoznaczny i typowo nie dotyczy poprawnego rozruchu pod obciążeniem znamionowym. W warunkach zaniku fazy i dużego obciążenia kluczowym problemem jest brak wystarczającego momentu do rozpędzenia, a nie stabilna praca na "małej prędkości".
- "będzie wirował w przeciwnym kierunku" – kierunek wirowania w silniku trójfazowym zależy od kolejności faz, a nie od zaniku jednej fazy. Zanik fazy nie "odwraca" kolejności, tylko powoduje asymetrię i spadek momentu.
- "uruchomi się, ale przy dużym obciążeniu będzie się przegrzewał" – przegrzewanie jest typowym skutkiem pracy przy asymetrii (zwiększone prądy w pozostałych fazach), ale w tym pytaniu kluczowy jest warunek rozruchu przy Mn. Dla takiego obciążenia bardziej prawdopodobny jest brak rozruchu niż prawidłowe uruchomienie.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się Mn i mowa o załączeniu napięcia, najpierw oceniaj możliwość rozruchu (czy moment rozruchowy przewyższy obciążenie), a dopiero potem rozważaj skutki cieplne i długotrwałą pracę.
