KWALIFIKACJA BUD21 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 39.
W tabeli przedstawiono dopuszczalne odchyłki i minimalną częstotliwość pomiarów sprawdzających jakość wykonanych ław pod krawężniki. Dopuszczalną odchyłkę niwelety na odcinku 4 km należy sprawdzić
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z kontrolą cech geometrycznych ław w kontekście egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ustalić liczbę sprawdzeń na odcinku 4 km, należy odczytać z tabeli minimalną częstotliwość pomiarów dla kontroli odchyłki niwelety ław pod krawężniki, a następnie przeliczyć ją na 4 km (zsumować wymagania dla kolejnych kilometrów). Z tego przeliczenia otrzymuje się 40 sprawdzeń.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy kontroli jakości wykonania ław pod krawężniki, a konkretnie: jak często (minimalnie) trzeba sprawdzać dopuszczalną odchyłkę niwelety na zadanym odcinku. Niweleta to przebieg wysokościowy (rzędne) wzdłuż trasy/ciągu robót. Kontrola odchyłki niwelety polega na pomiarowym porównaniu wykonanych wysokości z projektem i sprawdzeniu, czy odchyłki mieszczą się w tolerancji.

Kluczowe są tu dwa kroki:

  • Odczyt z tabeli minimalnej częstotliwości pomiarów sprawdzających dla tego parametru (odchyłki niwelety). Tabela określa, ile razy należy wykonać sprawdzenie dla określonej długości robót (najczęściej w przeliczeniu na jednostkę długości, np. 1 km).
  • Przeliczenie na długość 4 km: wymaganie jednostkowe trzeba zastosować do całego odcinka, czyli wykonać odpowiednie mnożenie/sumowanie dla kolejnych kilometrów.

Odpowiedź "40 razy." jest poprawna, ponieważ wynika z przeliczenia minimalnej częstotliwości z tabeli na odcinek o długości 4 km (czterokrotność wymagań jednostkowych dla 1 km).

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo z następujących powodów:

  • "30 razy." – błąd w mnożeniu lub pominięcie części odcinka (np. potraktowanie 4 km jak 3 km).
  • "20 razy." – częsty błąd skali: przyjęcie zbyt rzadkiej kontroli (np. przeliczenie jak dla 2 km) albo mylenie jednostki z tabeli.
  • "10 razy." – zwykle wynika z odczytania wymagania jednostkowego (dla krótszego odcinka) i nieprzeliczenia go na łączną długość 4 km.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, dla jakiej jednostki podano częstotliwość w tabeli (km, 100 m, odcinek roboczy) i dopiero potem przelicz wynik na długość z treści zadania. Unikniesz wtedy najczęstszych pomyłek jednostek i skali.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niweleta to przebieg wysokościowy (rzędne) wzdłuż trasy, np. jezdni, chodnika lub ławy pod krawężnik. W praktyce oznacza zaprojektowane i wykonane wysokości w kolejnych punktach. Kontrola niwelety polega na sprawdzeniu, czy wykonanie zgadza się z projektem w granicach tolerancji.
Odchyłka niwelety to różnica między wysokością projektowaną a rzeczywiście wykonaną na ławie pod krawężnik. Jeśli odchyłka jest większa niż dopuszczalna, element może być osadzony nierówno, co wpływa na spadki, odwodnienie oraz trwałość i estetykę krawężnika.
Minimalna częstotliwość to najmniejsza liczba kontroli/pomiarów, jaką trzeba wykonać na danym odcinku robót, aby spełnić wymagania odbiorowe. To nie jest "zalecenie", tylko dolny limit. Często podaje się ją w przeliczeniu na jednostkę długości, np. na 1 km.
Najpierw odczytaj z tabeli, ile sprawdzeń przypada na jednostkę, dla której podano wymaganie (np. 1 km). Następnie pomnóż tę liczbę przez długość odcinka wyrażoną w tej samej jednostce. Uważaj na jednostki: 4 km to nie to samo co 400 m ani 40 odcinków po 100 m.
Roboty liniowe mają zmienność wykonania na długości: warunki gruntowe, dokładność rozłożenia mieszanki, zagęszczenie czy ustawienie szalunku mogą się zmieniać. Częstotliwość pomiarów ogranicza ryzyko, że błąd "przemknie" niezauważony i ujawni się dopiero przy odbiorze końcowym.
Tak, zwykle zależy wprost od długości, bo wymagania minimalne często są podawane "na km" lub "na określony odcinek". Im dłuższy odcinek, tym więcej punktów kontrolnych powinno się wykonać. Wyjątkiem są sytuacje, gdy specyfikacja podaje stałą liczbę badań na partię robót.
Najczęstsze błędy to: pomylenie jednostek (km vs 100 m), nieuwzględnienie całej długości (np. liczenie jak dla 3 km), oraz odczytanie wartości z niewłaściwego wiersza tabeli (inny parametr niż niweleta). Często myli się też liczbę sprawdzeń z liczbą punktów w jednym pomiarze.
Pomiary wykonuje się w trakcie robót (kontrola bieżąca) oraz przed odbiorem danej części robót. W praktyce kontrola niwelety powinna następować na tyle wcześnie, aby dało się skorygować wykonanie przed osadzeniem krawężników i przed związaniem materiału w ławie.
Bo krawężnik "kopiuje" wysokość i spadek ławy. Błędy niwelety mogą powodować zastoiny wody, brak ciągłości spadków, nierówności chodnika lub jezdni oraz problemy z odwodnieniem. Dobra kontrola na etapie ławy jest tańsza niż poprawki po osadzeniu krawężników.
Ćwicz trzy elementy: (1) szybkie wyszukiwanie w tabeli właściwego parametru, (2) kontrolę jednostek (na km, na 100 m, na partię), (3) proste przeliczenia na długość zadania. Warto też trenować czytanie nagłówków tabel, bo większość pomyłek wynika z błędnej interpretacji kolumn.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Z tego przeliczenia otrzymuje się 40 sprawdzeń."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji budowlanej (niweleta, pomiary wysokościowe)
  • Podręczniki/opracowania z technologii robót drogowych (krawężniki, ławy, tolerancje)
  • Specyfikacje techniczne wykonania i odbioru robót (STWiOR) stosowane w robotach drogowych – część dotycząca kontroli i odbioru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego