W monitoringu przemieszczeń budynku każdy punkt kontrolny (np. 101, 102, 103) ma współrzędne z położenia zerowego (epoka odniesienia) oraz z kolejnego pomiaru okresowego. Wektor przemieszczenia przedstawia zmianę położenia punktu między tymi dwiema epokami.
Jak to interpretować na wykresie?
- Najpierw wyznacza się przyrosty: ΔX = X(t) − X(0) i ΔY = Y(t) − Y(0). To one definiują wektor w układzie XY.
- Zwrot wektora wynika ze znaków: dodatni ΔX oznacza przesunięcie w kierunku dodatniej osi X, ujemny ΔX w stronę przeciwną. Analogicznie dla ΔY.
- Kierunek (ćwiartka układu) jest pochodną jednoczesnych znaków ΔX i ΔY, a długość strzałki odpowiada wartości przemieszczenia (często w skali rysunku).
Dlaczego poprawny jest wskazany wykres? Ponieważ jest jedynym, na którym jednocześnie spełnione są warunki wynikające z tabeli: (1) każdy z trzech wektorów ma właściwy zwrot względem osi (zgodny z tym, czy współrzędne rosną czy maleją względem położenia zerowego), oraz (2) zachowane są relacje między długościami wektorów dla punktów 101, 102 i 103 (czyli który punkt przemieścił się bardziej, a który mniej).
Dlaczego pozostałe rysunki są niepoprawne?
- Warianty błędne zwykle odwracają przynajmniej jeden wektor (typowy błąd znaku ΔX/ΔY) albo pokazują przemieszczenia o niewłaściwych proporcjach długości, co oznacza, że nie odpowiadają różnicom współrzędnych.
- Częstą pułapką jest też mylenie położenia absolutnego z przemieszczeniem: rysunek może wyglądać "sensownie", ale jeśli strzałki nie wynikają z różnic względem epoki zerowej, nie przedstawia przemieszczeń.
Wskazówka egzaminacyjna: sprawdź najpierw same znaki ΔX i ΔY (to od razu eliminuje rysunki z błędnym zwrotem), a dopiero potem porównaj proporcje długości wektorów między punktami.
