KWALIFIKACJA ELM1 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 36.
W układzie przedstawionym na rysunku wykonano pomiary rezystancji pomiędzy punktem zasilania 24 V DC a kolejnymi punktami wejściowymi sterownika PLC. Otrzymane wyniki zapisano w tabeli. Które elementy (łączniki sterownicze, kontaktrony) powinny zostać wymienione?
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny związany z pomiarami rezystancji w układzie automatyki.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W stanie spoczynku styk NO powinien być otwarty, więc pomiar między +24 V a wejściem PLC powinien dawać przerwę (∞). Niska rezystancja ~2 Ω oznacza ciągłość, czyli nieprawidłowe "zwarcie" w torze NO (sklejone styki). Taką sytuację wskazują tory odpowiadające B3 i B5, więc te elementy należy wymienić.

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce wejść binarnych PLC w obwodach 24 V DC często wykorzystuje się prosty test omomierzem: mierzy się rezystancję między szyną zasilania (+24 V) a kolejnymi punktami wejściowymi sterownika. Wynik pomiaru interpretuje się jako:

  • mała rezystancja (rzędu 1–2 Ω) – tor jest zamknięty, występuje ciągłość,
  • rezystancja nieskończona (∞) – tor jest otwarty, występuje przerwa.

Kluczowe jest rozróżnienie styków:

  • NO (normalnie otwarty) – w stanie spoczynku powinien być rozłączony (przerwa, ∞), a ciągłość pojawia się dopiero po zadziałaniu,
  • NC (normalnie zamknięty) – w stanie spoczynku powinien przewodzić (ciągłość, mała rezystancja), a przerwa pojawia się po zadziałaniu.

Jeśli element NO wykazuje ciągłość bez wysterowania, jest to typowy objaw uszkodzenia w postaci sklejonych (zespawanych) styków lub zwarcia w torze. W przedstawionym układzie elementy B3 i B5 są stykami NO, a dla odpowiadających im wejść zmierzono rezystancję około 2 Ω. To oznacza, że obwód jest zamknięty, mimo że powinien być otwarty – dlatego te elementy kwalifikują się do wymiany.

Pozostałe wskazania są zgodne z poprawnym działaniem: element NC (np. S0) ma małą rezystancję w spoczynku, a elementy NO (np. S1, B2, B4) mają przerwę (∞). Częstą pułapką na egzaminie jest potraktowanie "małej rezystancji" jako zawsze poprawnej oraz pomylenie stanu spoczynku z wysterowaniem – dlatego zawsze najpierw ustal typ styku (NO/NC), a dopiero potem oceniaj, czy wynik jest właściwy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Styk NO (normalnie otwarty) w stanie spoczynku jest rozłączony, więc nie ma ciągłości obwodu. Dopiero po zadziałaniu (naciśnięciu przycisku, zadziałaniu czujnika) styk się zamyka i pojawia się przewodzenie. W pomiarze omomierzem zwykle odpowiada to przejściu z ∞ na niską rezystancję.
Styk NC (normalnie zamknięty) w stanie spoczynku przewodzi, czyli obwód jest zamknięty. Dlatego w pomiarze rezystancji między zasilaniem a wejściem PLC typowo zobaczysz małą rezystancję (ciągłość). Po zadziałaniu styk się rozwiera i wynik przechodzi na przerwę (∞).
W praktyce pomiarowej niewielka rezystancja (np. 1–2 Ω) wynika z rezystancji przewodów, styków i końcówek pomiarowych. Taki wynik oznacza, że istnieje ścieżka przewodzenia między punktami pomiaru, czyli obwód jest zamknięty. Dla przerwy omomierz pokaże ∞ lub bardzo dużą wartość.
Sklejone (zwarte) styki podejrzewa się wtedy, gdy element, który w spoczynku powinien być otwarty (NO), pokazuje ciągłość – czyli niską rezystancję. Oznacza to, że tor jest zamknięty mimo braku wysterowania. Taka usterka jest groźna, bo PLC "widzi" stałe załączenie wejścia.
Jeżeli styk NC w stanie spoczynku powinien przewodzić, a pomiar pokazuje przerwę (∞), to wskazuje na uszkodzenie (np. wypalony styk, przerwany przewód, poluzowane zaciski). Wtedy wejście PLC nie dostaje poprawnego sygnału spoczynkowego, co może blokować cykl pracy lub generować błędy diagnostyczne.
Najczęściej myli się pojęcie "normalnie" z "aktualnie" i zakłada odwrotne stany. Drugi błąd to uznanie, że mała rezystancja zawsze oznacza sprawność, bez sprawdzenia typu styku. Trzeci błąd to złe przypisanie wejść WE do elementów na schemacie, przez co diagnoza dotyczy nie tego elementu.
Trzeba prześledzić tor od szyny +24 V do konkretnego wejścia PLC (WE1, WE2 itd.) i zobaczyć, przez jaki element wejściowy przechodzi sygnał (S0, S1, B2–B5). Dopiero wtedy interpretujesz wynik rezystancji dla danego wejścia. Pominięcie tego kroku prowadzi do wskazania złych elementów do wymiany.
Nie powinno się mierzyć rezystancji omomierzem na zasilonym obwodzie, bo miernik podaje własne napięcie pomiarowe i wynik będzie błędny, a w skrajnym przypadku można uszkodzić miernik lub układ. W praktyce zasilanie należy odłączyć i dopiero wtedy wykonać pomiar ciągłości/rezystancji.
Sklejony styk NO może powodować stałe "1" na wejściu PLC, czyli niezamierzone wyzwalanie sekwencji, brak możliwości resetu, samoczynne starty lub blokady bezpieczeństwa zależnie od logiki programu. W diagnostyce często widać, że wejście jest aktywne mimo braku działania operatora lub braku sygnału z czujnika.
Ćwicz trzy kroki: 1) rozpoznaj typ styku (NO/NC) na schemacie, 2) ustal, czy pomiar jest w spoczynku, 3) przypisz wynik z tabeli do właściwego wejścia. Warto robić krótkie notatki: "NO→∞ w spoczynku, NC→mała R w spoczynku".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 39% zdających egzamin. bardzo trudne

Eksperci podkreślają: "W stanie spoczynku styk NO powinien być otwarty, więc pomiar między +24 V a wejściem PLC powinien dawać przerwę (∞)."

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw elektrotechniki (rezystancja, ciągłość obwodu, pomiary omomierzem)
  • Materiały dydaktyczne z automatyki przemysłowej: wejścia binarne PLC i typowe sposoby podłączania czujników/łączników 24 V DC
  • Instrukcje producentów czujników kontaktronowych i przycisków sterowniczych (opis działania styków NO/NC)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego