Kalkulacja podziałowa prosta ma zastosowanie wtedy, gdy:
- produkcja jest masowa i jednorodna,
- wytwarza się zasadniczo jeden rodzaj wyrobu (brak zróżnicowania asortymentowego wymagającego przeliczeń),
- koszty produkcji są wspólne dla całej produkcji danego okresu i można je ująć łącznie.
W takiej sytuacji koszt jednostkowy ustala się najprościej: całkowite koszty wytworzenia z okresu dzieli się przez liczbę wytworzonych jednostek (np. ton, sztuk, hektolitrów).
Dlaczego poprawna jest kopalnia dostarczająca węgiel?
W typowym ujęciu rachunku kosztów wydobycie węgla można potraktować jako produkcję jednorodną (jeden podstawowy wyrób), dla której kalkulacja podziałowa prosta jest naturalna i praktyczna.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Zakład ceramiki budowlanej (cegły, dachówki, stropy) – to produkcja wieloasortymentowa. Różne wyroby zużywają zasoby w innych proporcjach, więc często wymaga to kalkulacji zróżnicowanej (np. współczynnikowej) lub innego podejścia.
- Browar (piwo jasne, ciemne, bezalkoholowe) – również wskazuje na wieloasortymentowość. Odmiany produktu mogą różnić się recepturą, czasem procesu lub zużyciem surowców, co utrudnia stosowanie prostej kalkulacji podziałowej bez przeliczeń.
- Rafineria (benzyna i olej jako produkty główne oraz gaz uboczny) – opisuje współprodukty powstające w jednym procesie. Występują tu koszty wspólne, które trzeba rozdzielić między kilka produktów, więc kalkulacja podziałowa prosta nie jest właściwą metodą dla kosztu jednostkowego poszczególnych wyrobów.
Wskazówka egzaminacyjna: szukaj w odpowiedziach sytuacji "jeden produkt – jedna miara – jeden strumień kosztów". Gdy pojawiają się różne wyroby lub współprodukty, zwykle potrzebna jest metoda uwzględniająca zróżnicowanie (współczynniki, rozliczenie kosztów wspólnych).
