KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 15.
Zgodnie z diagramem powrót tłoka siłownika 2A1 następuje podczas wykonywania kroku
Ilustracja przedstawia diagram sekwencyjny związany z działaniem siłowników w systemie mechatronicznym, co jest istotne w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W diagramie sekwencji kroków powrót tłoka siłownika 2A1 jest przypisany do kroku 3 i uruchamia się po spełnieniu warunku przejścia związanego z zadziałaniem czujnika 2B2. Odpowiedzi z innym czujnikiem lub innym numerem kroku nie odpowiadają temu, co wynika z zależności krok–warunek na diagramie.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza umiejętność czytania diagramu kroków (sekwencji) dla układu z siłownikiem 2A1 oraz czujnikami położenia 2B1 i 2B2. W takich diagramach kluczowe jest rozróżnienie dwóch informacji:

  • który krok odpowiada za dany ruch (np. wysuw albo powrót tłoka),
  • jaki warunek (zwykle sygnał z czujnika) powoduje przejście do następnego stanu lub uruchomienie ruchu.

Odpowiedź "3, po zadziałaniu czujnika 2B2" jest poprawna, ponieważ z diagramu wynika, że powrót tłoka (czyli ruch w kierunku położenia początkowego) jest realizowany w kroku 3, a start tego powrotu następuje po pojawieniu się sygnału z czujnika 2B2 wskazanego jako warunek dla tego kroku/przejścia.

Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów interpretacyjnych:

  • Warianty z czujnikiem 2B1 wskazują inny warunek niż ten, który w diagramie inicjuje powrót w danym kroku (to częsty błąd wynikający z mylenia oznaczeń 2B1/2B2).
  • Warianty z krokiem 4 odnoszą się do innego etapu sekwencji niż ten, w którym na diagramie przypisano ruch powrotny siłownika.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw znajdź na diagramie fragment opisujący ruch powrotny 2A1 (a nie sam numer kroku), a dopiero potem odczytaj numer kroku i czujnik przypisany jako warunek. To minimalizuje pomyłki wynikające z patrzenia "od odpowiedzi do diagramu".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To typowe oznaczenia elementów: 2A1 zwykle opisuje wykonawczy element (np. siłownik), a 2B1 i 2B2 czujniki (najczęściej krańcowe) wykrywające położenia siłownika. Dokładne znaczenie zawsze trzeba potwierdzić w legendzie/dokumentacji danego diagramu.
Najpierw znajdź na diagramie odcinek odpowiadający ruchowi powrotnemu (np. strzałka/oznaczenie "powrót", zmiana stanu wyjścia zaworu). Dopiero potem odczytaj numer kroku przypisany do tego ruchu. Nie zaczynaj od zgadywania po numerach kroków.
W sekwencjach automatyki czujniki krańcowe często są warunkami przejść między krokami. Jedna krańcówka może potwierdzać wysuw, druga powrót. Pytanie sprawdza, który sygnał na diagramie jest powiązany z uruchomieniem powrotu lub przejściem do kroku powrotu.
Najczęstsze błędy to: pomylenie 2B1 z 2B2 przez podobne oznaczenia, odczyt numeru kroku z sąsiedniego wiersza/kolumny, oraz automatyczne założenie, że "B1=wysuw, B2=powrót" bez sprawdzenia, jak zostało to zrealizowane w konkretnym układzie.
Warunek przejścia to sygnał (np. z czujnika), który musi się pojawić, aby układ mógł przejść do kolejnego kroku albo uruchomić określoną akcję. Na diagramie jest zwykle zapisany przy strzałce/przejściu między krokami lub jako opis logiczny obok zmiany stanu.
Zależy od logiki cyklu. Często powrót rozpoczyna się dopiero po potwierdzeniu osiągnięcia położenia skrajnego (np. końca wysuwu) przez odpowiednią krańcówkę. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba wskazać dokładnie ten czujnik i krok, które wynikają z diagramu sekwencji.
Sprawdź, jakie wyjścia/elementy wykonawcze są aktywne w danym kroku (np. która cewka zaworu jest wysterowana). Jeśli w kroku aktywacja powoduje przepływ dla ruchu wstecz, to jest to krok powrotu. Numer kroku sam w sobie nic nie mówi bez analizy stanu wyjść.
Zwykle tak, ale kluczowe są warunki przejść. Jeśli warunek nie zostanie spełniony, układ może "utknąć" w kroku. Dlatego na egzaminie nie wystarczy pamiętać typowej kolejności; trzeba odczytać z diagramu, kiedy i po jakim sygnale następuje zmiana kroku.
Ćwicz czytanie diagramów kroków: zaznaczaj dla każdego kroku (1) aktywne elementy wykonawcze, (2) warunki przejść, (3) które czujniki potwierdzają położenia. Rób to zawsze w tej samej kolejności — to ogranicza błędy nieuwagi i mylenie oznaczeń czujników.
Najważniejsze są: opis elementu 2A1 (rodzaj siłownika), przypisanie 2B1/2B2 do konkretnych położeń (np. wsunięty/wysunięty) oraz sposób oznaczenia kroków i przejść. Bez legendy łatwo przyjąć błędne założenie, że dany czujnik "zawsze" oznacza to samo.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 25% zdających egzamin. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "W diagramie sekwencji kroków powrót tłoka siłownika 2A1 jest przypisany do kroku 3 i uruchamia się po spełnieniu warunku przejścia związanego z zadziałaniem czujnika 2B2."

Źródła:

  • ISO 1219-1:2012, Fluid power systems and components — Graphical symbols and circuit diagrams — Part 1: Graphical symbols
  • IEC 61131-3:2013, Programmable controllers — Part 3: Programming languages
  • Festo Didactic, "Pneumatics Basic Level" (TP101), materiały szkoleniowe z pneumatyki i sekwencji sterowania

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z pneumatyki i elektropneumatyki (sekwencje, krańcówki, siłowniki)
  • Instrukcje i ćwiczenia z diagramów kroków/GRAFCET używanych w automatyce
  • Zadania treningowe z interpretacji sygnałów czujników w cyklu pracy siłowników

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego